HÜRİYET

Facebook Takip Etmek İçin Beğen

15 Aralık 2011 Perşembe

ANAYASA MAHKEMESİ KARARI İTİRAZIN KONUSU :Eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığı belirlenen eş ve çocukların, bağlanmış olan gelir ve aylıkları kesilir. Bu kişilere ödenmiş olan tutarlar, 96 ncı madde hükümlerine göre geri alınır” şeklindeki son fıkrasının, Anayasa’nın 2., 5., 10., 11., 12., 17., 20., 35., 60. ve 138. maddelerine aykırılığı savıyla iptali istemidir.















15 Aralık 2011 PERŞEMBE

Resmî Gazete



Sayı : 28143



ANAYASA MAHKEMESİ KARARI


Anayasa Mahkemesi Başkanlığından:

Esas Sayısı    : 2009/86

Karar Sayısı : 2011/70

Karar Günü : 28.4.2011

İTİRAZ YOLUNA BAŞVURANLAR :


1- Diyarbakır İkinci İş Mahkemesi            (Esas Sayısı: 2009/86)

2- Zonguldak Birinci İş Mahkemesi           (Esas Sayısı: 2010/86)

3- Malatya İş Mahkemesi            (Esas Sayısı: 2010/87)

İTİRAZIN KONUSU : 31.5.2006 günlü, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 56. maddesinin “Eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığı belirlenen eş ve çocukların, bağlanmış olan gelir ve aylıkları kesilir. Bu kişilere ödenmiş olan tutarlar, 96 ncı madde hükümlerine göre geri alınır” şeklindeki son fıkrasının, Anayasa’nın 2., 5., 10., 11., 12., 17., 20., 35., 60. ve 138. maddelerine aykırılığı savıyla iptali istemidir.

I- OLAY


Boşandıkları eşleriyle ortak ikametgâhta yaşamaya devam ettikleri Sosyal Güvenlik Kurumunca tespit edilen kadınların, babalarından bağlanan ölüm aylıklarının itiraz konusu kural gereğince Kurum tarafından kesilmesi ve ödenmiş olan aylıkların geri istenmesi üzerine, Kurum kararının iptali için açılan davalarda itiraz konusu kuralın Anayasa’ya aykırı olduğu kanısına varan Mahkemeler, iptali için başvurmuşlardır.

II- İTİRAzların GEREKÇEleri


A- 2009/86 Esas Sayılı İtiraz Başvurusunun Gerekçe Bölümü Şöyledir :


“Anayasanın 10. maddesi 1. fıkrası “Herkes, dil, ırk, cinsiyet, siyasi düşünce, felsefi inanç, din, mezhep ve benzeri sebeplerle ayrım gözetilmeksizin kanun önünde eşittir “4. fıkrası devlet organları ve idare makamları bütün işlemlerinde kanun önünde eşitlik ilkesine uygun olarak hareket etmek zorundadırlar” hükmünü içermektedir. 5510 sayılı yasanın 56. maddesi son fıkrası gereğince, Eşinden boşandığı halde fiilen boşandığı eşi ile birlikte yaşayan eşe ve çocuklara bağlanan gelir ve aylıklar kesilirken, boşandığı eşi dışında başka bir şahıs ile evlilik birliği olmaksızın fiilen yaşayan eş ve çocuklar ise gelir ve aylıklarını almaya devam edecektir. Bu da mahkememizce Anayasanın 10. maddesinde düzenlenen ilkesine aykırı görülmüştür.

Anayasanın 60. maddesi gereğince herkes sosyal güvenlik hakkına sahiptir. Eşinden boşandığı halde boşandığı eşi ile fiilen birlikte yaşayan eş ve çocuklara 5510 sayılı Yasa gereğince bağlanan gelir ve aylıklardan sırf boşandığı eşi ile birlikte fiilen yaşıyor olmaları nedeni ile mahrum bırakılmaları Anayasanın 60. maddesine aykırı görülmüştür.

Anayasanın 138. maddesi 4. fıkrası “yasama yürütme organlar ile idare, mahkeme kararlarına uymak zorundadır; bu organlar ve idare, mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremez ve bunların yerine getirilmesini geciktiremez” hükmünü içermektedir. Mahkemeler tarafından verilmiş ve kesinleşen boşanma kararı üzerine 5510 sayılı Yasanın 33. 34. 35. maddeleri gereğince aylık ve gelir bağlanan kişilerin boşandıkları eşleri ile fiilen birlikte yaşamaya devam etmeleri nedeni ile aylık ve gelirlerinin kesilmesi mahkemelerce verilen boşanma kararını uygulamamak anlamına gelir ki bu da mahkememizce Anayasanın 138. maddesi 4. fıkrasına aykırı görülmüş olup;

Davacı vekilinin Anayasaya aykırılık iddiası Mahkememizce ciddi görülmekle bu hususta karar verilmek üzere dosya örneğinin Anayasa Mahkemesine gönderilmesine 03/09/2009 tarihli ara kararı gereğince karar verilmiştir.”

B- 2010/86 Esas Sayılı İtiraz Başvurusunun Gerekçe Bölümü Şöyledir :


“Anayasanın 2. maddesine göre; T.C.’nin, toplumun huzuru, milli dayanışma ve adalet anlayışı içinde insan haklarına saygılı Atatürk milliyetçiliğine bağlı başlangıçta belirtilen temel ilkelere dayanan, demokratik, laik ve sosyal bir hukuk devleti olduğu belirtilmiştir.

Anayasanın 5. maddesinde, devletin temel amaç ve görevleri; “Türk milletinin bağımsızlığını ve bütünlüğünü, ülkenin bölünmezliğini, Cumhuriyeti ve demokrasiyi korumak, kişilerin ve toplumun refah, huzur ve mutluluğunu sağlamak; kişinin temel hak ve hürriyetlerini, sosyal hukuk devleti ve adalet ilkeleri ile bağdaşmayacak surette, ekonomik ve sosyal engelleri kaldırmaya, insanın maddi ve manevi varlığının gelişmesi için gerekli şartları hazırlamaya çalışmaktır.” şeklinde tanımlanmıştır.

Anayasanın 10. maddesinde kanun önünde eşitlik; “Herkes dil, ırk, renk, cinsiyet, siyasi düşünce, felsefi inanç, din, mezhep ve benzeri sebeplerle ayrım gözetmeksizin kanun önünde eşittir. Kadınlar ve erkekler eşit haklara sahiptir. Devlet bu eşitliğin yaşama geçmesini sağlamakla yükümlüdür. Hiç bir kişiye, aileye, zümreye veya sınıfa imtiyaz tanınamaz. Devlet organları ve idare makamları bütün işlemlerinde kanun önünde eşitlik ilkesine uygun olarak hareket etmek zorundadırlar” şeklinde kanun önünde eşitlik tanımlanmıştır.

Anayasanın 12. maddesinde; “Herkes, kişiliğine bağlı dokunulamaz, devredilemez, vazgeçilmez temel hak ve hürriyetlere sahiptir. Temel hak ve hürriyetler, kişinin topluma, ailesine ve diğer kişilere karşı ödev ve sorumluluklarını da ihtiva eder”

Şeklinde temel hak ve hürriyetlerin niteliği tanımlandıktan sonra kişinin hakları ve ödevleri başlığı ile Anayasanın 2. Bölümünde kişinin dokunulmazlığı, maddi ve manevi varlığı başlığı altında 17. maddesinde; “herkes, yaşama, maddi ve manevi varlığını koruma ve geliştirme hakkına sahip olduğu”, 20. maddede ise, herkesin, özel hayatına ve aile hayatına saygı gösterilmesini isteme hakkına sahip olduğu, özel hayatın ve aile hayatının gizliliğine dokunulamayacağı...”, ancak, “...millî güvenlik, kamu düzeni, suç işlenmesinin önlenmesi, genel sağlık ve genel ahlâkın korunması veya başkalarının hak ve özgürlüklerinin korunması sebeplerinden biri veya birkaçına bağlı olarak...” belirtilen usulde sınırlama getirilebileceği düzenlenmiştir. Getirilen sınırlamalar ise üst arama, özel kâğıtları ile eşyasının aranması ve el koyma olarak tek tek sayılmıştır.

Anayasa Mahkemesinin bazı kararlarında 2. madde ile 5. madde birlikte değerlendirilmiş olup, sosyal güvenliğe ilişkin çerçeve tanımlanmıştır. Mahkeme kararlarında; “...Devletin temel amaç ve görevleri arasında insanın maddi ve manevi varlığının gelişmesi için gerekli koşulları hazırlamaya çalışmak, kişiyi mutlu kılmak, onun hayatını kolaylaştırmak, insan haysiyetine uygun bir ortam içinde yaşamalarını sağlamak gibi hususların yer aldığı, sosyal güvenliğin temin edilmesinin o araçlardan biri olduğu, yasa hükmünün gelecek güvencesini mutluluk ve huzuru tehlikeye düşürmek gibi sonuçlar yaratması durumunda sosyal güvenlik hakkının, sosyal hukuk devleti ve adalet ilkeleri ile bağdaşmayacak surette sınırlayan engelleri kaldırmak yerine, engeller getirmemesi gerektiğini işaret edilmiştir. Yine, Anayasanın 2. maddesinde belirtilen sosyal hukuk devletinin, temel hak ve özgürlükleri en geniş ölçüde gerçekleştiren ve güvence altına alan toplumsal gereklerin ve toplum yararlarını gözeten, kişi ve toplum yararı arasında denge kuran, toplumsal dayanışmayı en üst düzeyde gerçekleştiren, güçsüzleri güçlüler karşısında koruyarak, sosyal devleti sağlayan çalışma hayatının gelişmesi için önlemler alarak çalışanları koruyan sosyal güvenlik sorunlarını çözmeyi yüklenmiş, ülkeyi kalkınması ile birlikte ulusal gelirin sosyal katmanlar arasında adaletli biçimde sağlanmasını amaç edinmiş devlet olduğu, güçsüzleri güçlülere ezdirmemek ilkesi, herkesi, durumlarına uygun düzenlemelerle, sağlıklı, mutlu ve güven içinde yaşatması gerektiğine işaret edilmiştir.

Anayasa Mahkemesinin kararlarında; Devletin, tüm çalışanlara sosyal güvenlik hakkını sağlamak ve bunun için gerekli önlemleri almakla yükümlü olduğu; Anayasanın 10. maddesinde düzenlenen eşitlik ilkesinin, herkesin her yönden aynı kurallara bağlı olacağı şeklinde yorumlanmayacağı, durum ve konumlardaki özellikler kimi kişiler ya da topluluklar için değişik kuralların ve uygulamaların yapılabileceği, kadının toplum ve aile yaşamında üstlendiği sorumluluk, görev ve paylaşım gibi toplumsal gerçeklerin kadınlar yararına değişik kural ve uygulamaları gerektirdiği, eşitlik ilkesi gereğince, zayıf durumda bulunanı diğerleri ile eşit duruma getirilmesi için gerektiğinde pozitif ayrımcılık yapılması gerektiği, Anayasanın ve uluslararası sözleşmelerin sosyal hukuk devleti ve eşitlik ilkesi kapsamında devlete bu yönde müspet düzenlemeleri yapma yükümlülüğü yüklediği belirtilmiştir. Nitekim yargı kararları, uluslararası sözleşmelerde kabul gören anlayışın, Anayasa hükmü haline getirilmesi amacıyla 10. maddeye ek fıkra ile “Bu maksatla alınacak tedbirler eşitlik ilkesine aykırı olarak yorumlanamaz” şeklindeki düzenleme çalışmaları yasal sürecini sürdürmektedir.

Ülkemizin de imzaladığı ve 1985 yılından bu yana yürürlükte olan Kadınlara Karşı Her türlü Ayrımcılığın Önlenmesine İlişkin Uluslararası Sözleşme kadınlara şimdiye kadar geride kalmış olmalarının olumsuz sonuçlarını gidermek ya da kaybettiklerinin yeniden kazandırmalarını sağlamak için yapılacak işlerin başında onlara bazı olanakların tanınması gerektiği, bunun eşitlik ilkesine aykırı düşmeyeceği, geçici nitelikteki bu tür olumlu farkların olduğu kabul edilmiştir. Bu kapsamda gerek 5510 sayılı gerekse, yürürlükten kalkan 506 sayılı yasada kız çocukları yararına aylık bağlanması öngörülmüştür. 506 sayılı yasanın 68/VI maddesinde kız çocuklarına bağlanan aylıkların, Sosyal Sigortaya, Emekli Sandıklarına tabi işlerde çalışmaya başlama veya evlenme halinde kesileceği düzenlenmiştir. 01 Ekim 2008’de yürürlüğe giren 5510 sayılı yeni yasanın 34.maddesinde ise, yaşları ne olursa olsun, evli olmayan, evli olmakla beraber sonradan boşanan veya dul kalan kızlara ölüm aylığı bağlanacağı, 56.madde de ise gelir ve aylık bağlanamayacak haller başlığı altında, maddenin son fıkrasında boşandığı halde boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığı belirlenen eş ve çocukların bağlanmış olan gelir ve aylıkların kesileceği düzenlenmiştir. Söz konusu düzenleme önceki yasada mevcut değildir.

Devlet bu noktada yaşı ne olursa olsun evli olmayan, evli olmakla beraber sonradan boşanan veya dul kalan bayanları ekonomik olarak koruma altına almıştır. Evlenmekle yeni bir hukuki durum ortaya çıktığından ve evlenme kapsamında eşin çalışabileceği ve evlendiği bayana bakabileceği, bakılmadığı takdirde yasada tanınan haklar çerçevesinde (nafaka gibi) yaşamını bir nebze olarak başka bir hukuki koruma çerçevesinde sürdürebileceği gözetilerek gelirin kesilmesi yerinde görülebilirse de, boşanmakla aynı çatı altında yaşanılsa dahi hukuki anlamda herhangi bir güvencesi bulunmadığından, gelirin kesilmesi yukarıda açıklanan ilkeler doğrultusunda devletin pozitif yükümlülüğünü yerine getirmesi yönündeki ifadesi ile çelişmektedir. Yasa Koyucu bu durumda boşanmaya ilişkin kesinleşmiş karar ile ortaya çıkan hukuki durumu yok sayarak, fiilen bir arada yaşama olgusu ile hukuken var olan evliliği aynı statüde değerlendirmiş, bir nevi kadının kanuna karşı hile yoluna gittiğini kabul etmiştir. Maddi anlamda kesin hüküm karşısında böyle bir durumu varsaymak mümkün değildir. Anayasanın 138/IV. maddesine göre yasama ve yürütme organları ile idare, kesin hükme uymak zorundadır. Kaldı ki, aynı çatı altında eski eşle fiilen birlikte yaşama yasal bir yaptırıma bağlanmasına rağmen, eski eşin dışında bir başkası ile fiilen birlikte yaşama durumu aynı yaptırıma (gelirin kesilmesi) tabi tutulmamıştır. Yine fiilen bir arada yaşamalarına rağmen hiç evlilik gerçekleştirmeyen bayanlar ile de boşanıp eski eşle birlikte yaşayan bayanlar arasında da eski eşiyle yaşayan için aleyhe durum yaratılarak eşitlik ilkesi ihlal edilmiştir.

Anayasanın eşitlik ilkesinin ihlali, aynı hukuki statüde olup da farklı uygulamalara tabi olunması durumunda gerçekleştiği kabul edilmektedir. Kişisel durum ve nitelikleri özdeş olanlar arasında yasalarla konulan kurallarla değişik uygulamaların yapılmaması gerektiği, aynı hukuksal durumları aynı, ayrı hukuksal durumlara da ayrı hukuksal kuralların uygulanması gerektiği, Anayasa Mahkemesince 10. maddeye yönelik aykırılık iddialarında en önemli kıstas olarak kabul edilmektedir.

Somut durumda gerçekleşebilecek olasılıklar göz önüne alındığında, 1. olasılık kadının hiç evlenmeden fiilen birlikte yaşaması, 2. olasılık, boşanmış olup eski eşi dışında fiilen birliktelik yaşaması, 3. olasılık boşanmış olup eski eşi ile fiilen birlikte yaşaması, 4. olasılık ise boşanmış veya boşanmamış yalnız yaşamını sürdürmesi olup, tüm olası durumlarda hukuki statü aynıdır. Hiç evlenmemiş veya dul olan kadın, hukuken bekâr statüsündedir. Aylık bağlamada hiç evlenmeyen veya dul olan bayanlar için bir ayırım yapılmadığı halde, birlikte yaşama durumunda eski eşiyle birlikte yaşayan dul bayan için ayrı ve aleyhe düzenleme yapılmıştır. Olasılıklardan 1, 2 ve 4. olasılıklarda yetim aylığı almak hakkı bulunduğu halde, 3. olasılıkta bu hak yasayla engellenmiştir. Dolayısıyla hukuki statüleri aynı olduğu halde özel yaşamlarında yeniden birlikte olmaya başladıkları eski eşlerinden ötürü kadınlar hukuki bir haktan yararlanamama ile karşı karşıya kalmışlardır. Oysa resmi evlilik yeniden tesis edilmediği sürece aylık bağlanmasını gerektiren pozitif ayırıcılığa götüren nedenler ortadan kalkmamıştır.

Söz konusu hüküm ailenin bir araya gelmesine veya yeniden evliliğin tesisini de engelliyecek niteliktedir. Olası duruma göre böylesi bir yaptırım karşısında hiç evlenmeme veya boşanıldıktan sonra eşlerin aile hayatı kapsamında rutin görevlerin yerine getirilememesine sebebiyet verecek, en azından bu hususta çekince yaratacaktır. Kanunda fiilen birlikte yaşamanın tanımı da yapılmamıştır. Bu anlamda da belirsizlik mevcuttur. Yine birlikteliğin süresinin ne kadar doğacağı kadar yasa metninden anlaşılamamaktadır. Açılan davalarda bu belirsizlikler nedeniyle kişinin özel hayatı tartışma konusu yapılacaktır ki bu da insan hakları sözleşmesinin 8. maddesine ve Anayasanın 20. maddesine aykırıdır.

Anayasa Mahkemesinin 1999/33 esas 1999/51 sayılı kararında belirtildiği üzere; “...demokratik bir toplumda temel hak ve özgürlüklere getirilen sınırlamaların, bu sınırlamalarda güdülen amacın gerektiğinden fazla olmasının düşünülemeyeceği, demokratik hukuk devletinde güdülen amacın ne olursa olsun kısıtlamaların, bu rejimlere özgü olmayan yöntemlerle yapılmaması ve belli bir özgürlüğün kullanılmasını önemli ölçüde zorlaştıracak ya da ortadan kaldıracak düzeye vardırılmaması gereğine...”, 1996/15 esas, 1996/34 sayılı kararında “...hak ve özgürlüklerden yararlanmada ortak çıkış noktasının “eşitlik” ilkesi olduğu, eşitliğin zaman içinde insana verilen değerin artmasına bağlı olarak hak ve özgürlükler listesinin genişlemesi ile soyuttan somuta indirgenerek birçok alanda düzenlemelerin kaynağını oluşturduğuna, eşitliğe aykırı durumların giderilmesi gerektiğini...” işaret edilmiştir.

Bu kapsamda 5510 sayılı Yasanın 56/son fıkrasının Anayasanın 2, 5, 10, 12, 17 maddelerine aykırı olduğu açıktır.

Anayasanın 20. maddesi kapsamında değerlendirme yapıldığında, madde gereği herkes, özel hayatına ve aile hayatına saygı gösterilmesini isteme hakkına sahiptir. Özel hayatın ve aile hayatının gizliliğine dokunulamaz. Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin 8.maddesindeki düzenlemeye göre de; “...1- Herkes özel hayatına, aile hayatına, konutuna ve haberleşmesine saygı gösterilmesi hakkına sahiptir. 2- Bu hakkın kullanılmasına bir kamu otoritesinin müdahalesi, ancak ulusal güvenlik, kamu emniyeti, ülkenin ekonomik refahı, dirlik ve düzenin korunması, suç işlenmesinin önlenmesi, sağlığın veya ahlakın veya başkalarının hak ve özgürlüklerinin korunması için demokratik bir toplumda zorunlu olan ölçüde ve yasayla öngörülmüş olmak koşulu ile söz konusu olabilir...”.

İnsan Hakları Mahkemesinin kararlarında; “... özel hayat bütün unsurları ile tanımlanamayacak geniş bir kavramdır. Bu kavramın açık bir biçimde mahrumiyet hakkından daha geniş olduğu ve herkesin özgür olarak kişiliğini oluşturmasını ve geliştirmesini sağlayan bir alan içerdiği, bireyin kişisel hayatını istediği gibi yaşayabileceği bir iç alanla kısıtlamak ve bu alanın dışında kalan dış dünyayı o alandan tamamen hariç tutmanın aşırı sınırlayıcı bir yaklaşım olduğu, henüz evli olmayan taraflar arasındaki ilişkilerin özel hayat kapsamında olduğu, (Appl.No: 15817/89, 1 Ekim 1990, 66 DR 251 sayılı kararı), kapalı kapılar ardında yaşananların, özel hayat kapsamında değerlendirmesi gereğine işaret etmektedir. Bu kapsamda kişinin kiminle yaşadığı hususunun özel hayat kapsamında olduğu tartışmasızdır. Yine mahkeme kararlarının aile hayatı dahi geniş yorumlanarak aile hayatının, devletin keyfi müdahalesinden serbest bir şekilde özgür olarak devam edebileceği, tamamen özel bir alanın içinde olduğu kabul etmektedir. Hatta mahkeme daha da ileri giderek aile hayatının bir defa oluştuktan sonra boşanma ile veya tarafların birlikte yaşamaya başlaması ile sona ermeyeceği...” belirtilmiştir.

Kuşkusuz özel hayat İnsan Hakları Mahkemesi kararları kapsamında boşanma ile dahi olsa varlığı kabul edilen aile hayatı dokunulmazlığı sınırsız değildir. Hangi hallerde özel hayata dokunulabileceği sınırlı olarak ve ancak mahkeme kararıyla olabileceği Anayasanın 20. maddesinin 2. fıkrasında düzenlenmiş olup, sayılan düzenlemeler arasında sosyal güvenceden yoksun bırakma bulunmadığı gibi, özel hayata müdahaleyi gerektiren 20/II. maddedeki nedenlerde mevcut değildir.

İnsan Hakları Sözleşmesi 8. maddesinin 2. fıkrasında getirilen sınırlamada esas alınan kriterler ise müdahalenin yasal dayanağının bulunması, meşru bir amacının bulunması, Demokratik bir toplumda gerekli olması olarak gösterilmiştir. Burada öngörülen kriterlerden yasal dayanak koşulu 56. madde ile getirilen düzenleme ile sağlanmıştır. Ancak meşru bir amaç ve demokratik bir toplumda gereklilik koşulları oluştuğunu kabul etmek mümkün değildir. Kaldı ki düzenleme hangi yaşta olursa olsun boşanmalar sonucunda çocukların anne babaları ile tekrar veya zaman zaman bir araya gelmelerine dahi engel teşkil edecek nitelikte çekince yaratabilir. Bu durum insan haklan mahkemesince kabul edilen nihai amacına ailenin birleştirilmesi yününde devletin pozitif yükümlülüğüne de aykırıdır.

Sonuç olarak; Davacı tarafça ileri sürülen Anayasaya aykırılık iddiasının ciddi bulunduğu, kamuoyunda da söz konusu hükmün Anayasaya aykırılığın tartışma konusu yapıldığı, sırf bu hususun dahi Anayasaya Aykırılık iddiasının Anayasa Mahkemesine götürülmesini gerektirdiği, iddianın davayı uzatma gayesi ile yapılmadığının anlaşıldığı, mahkememizce de, yukarıda ayrıntılarıyla belirtilen gerekçeler doğrultusunda, söz konusu düzenleme kadınlar yararına getirilen pozitif düzenleme ile yukarıda sayılan diğer temel hak ve özgürlükleri ortadan kaldıracak sonuçlar doğuracağı ortadadır.

Yasanın yürürlüğünden önce dahi gerçekleşen boşanmalar sonucu, evlenmemekle birlikte yeniden tesis edilen aile ortamının yok edilmesi ile sosyal güvenceden vazgeçme hususunda kişileri seçim yapmak zorunda bırakacağı, ayrıca maddenin uygulanması kapsamında, fiili birlikteliğin tespiti gayesi ile Anayasa’nın 20. maddesinde düzenlenen özel ve aile hayatın gizliliğinin ihlali edilerek bu hususta, kurum görevlilerince araştırma yapılacak, araştırma sonuçları tutanaklara bağlanacak, Anayasanın 20. maddesinin II paragrafındaki sebepler olmaksızın ve aynı maddedeki sınırlamalar dışında yetki Anayasa’da düzenlenmediği halde kurum elemanlarınca işlem yapılması sonucu doğurduğundan; hüküm Devletin temel amaç ve görevlerinden, kişinin maddi ve manevi varlığının gelişmesine gerekli koşulları hazırlamak biryana engel teşkil ettiğinden Anayasanın 2. ve 5. maddelerine, evlenmemiş, evlenip boşanmış ancak başka biriyle (eşi dışında) yaşayan veya boşanıp kadınlar ile aynı hukuki statüde olmasına rağmen eski eşle yaşayan kadın aleyhine yaptırım getirmesi yönüyle, Anayasa’nın 10. maddesine, maddi ve manevi koruma ve geliştirmeye engel olması ile temel hak ve özgürlükler kapsamında, aile hayatına ve özel hayata saygı gösterilmemesi nedeniyle Anayasanın 17. ve 20. maddelerine aykırı olduğu, bu nedenlerle yasa hükmünün iptali gerektiği kanaatine varılmıştır.

İptali istenen hüküm, iptal edildiğinde, ödenmiş olan aylıkların 90. maddeye göre geri alınır şeklindeki düzenleme, hukuki dayanaktan yoksun kalacağından, bu kısmında iptali gerekmektedir.”

C- 2010/87 Esas Sayılı İtiraz Başvurusunun Gerekçe Bölümü Şöyledir :


“ANAYASAYA AYKIRILIK NEDENLERİ VE İLGİLİ ANAYASA MADDELERİ

1- ANAYASANIN 10. MADDESİ YÖNÜNDEN:

‘Herkes kanun önünde eşittir.’

5510 sayılı Yasanın 56. maddesinin (b) fıkrasına göre aylığı kesilen kadın eğer eski kocası ile değil ama başkan bir erkekle aynı evde yaşamaya devam ederse aylığın kesilme riski yoktur. Çünkü kanun sadece boşandığı eşiyle birlikte yaşaması halinde dul-yetim aylığının kesilmesini öngörmektedir.

Muvazaa borçlar hukukunun konusu olup kişilerin herhangi bir sözleşmede gerçek iradelerini gizlemeleridir. Mahkeme kararları ile ilgili olarak muvazaadan söz edilemez.

5510 sayılı Yasanın 56/b maddesinin son fıkrasını gerekçe gösterilerek babasından dolayı aldığı dul ve yetim aylığı kesilen bir şahıs, eşinin ölümü halinde mahkeme kararı ile boşandığı eşinden dolayı da dul ve yetim aylığı alamayacak ve mirasçı olamayacaktır. Bir mahkeme kararı ya vardır ve geçerlidir ya da yoktur ve geçersizdir. Onun için “babandan dolayı yetim aylığı alamazsın, eşinden boşandığın için de evliliğin sağladığı sosyal güvenlik haklarından yararlanamazsın” demek hakkaniyete uygun değildir.

Bir mahkeme kararını hem geçerli hem geçersiz sayılması hukukun genel ilkelerine ve hakkaniyet kurallarına uygun düşmez.

2- ANAYASANIN 11. MADDESİNİN 2. FIKRASI YÖNÜNDEN:

‘Kanunlar anayasaya aykırı olamaz.’

‘Sigortalı hak sahibinin aylığının sadece bir denetim elemanının raporu ile kesmek yasaya ve Anayasaya uygun değildir. Olması gereken, tespiti yapan denetim elemanının raporu ile SGK’nun aylığı kestirmek için İş Mahkemesine dava etmesidir. Ancak SGK mahkeme yolunu es geçip bir tespit raporu ile aylığı kesmektedir.

3- ANAYASANIN 35. MADDESİ YÖNÜNDEN:

‘Herkes mülkiyet ve miras haklarına sahiptir’

a- Medeni kanunumuza göre taraflar arasında mal rejimi konusunda bir anlaşma yoksa edinilmiş mallar ortaktır. Boşanan eşlerin bir tek evi varsa ve boşanma kararı ile birlikte mahkeme kararı ile her bir eşe evin yarısı verilmişse boşanan eşlerin her biri kendi evinde oturma hakkına sahiptir. Bu hakkın kısıtlanması Anayasada güvence altına alınan mülkiyet hakkının ihlalidir.

b- Evlilik iki kişi arasında, resmi makamlar önünde yapılan sözleşmedir ve kadın ve erkek resmi nikâh ile evlenmekle Medeni Kanun gereğince karı-koca sıfatlarını alır. Böylece miras hukuku açısından birbirlerinin mirasçısı olurlar; yani kim vefat ederse, sağ kalan onun mirasçısı olur. Sosyal güvenlik hukuku açısından da hak sahibi veya bakmakla yükümlü kişi olurlar. Yani her ikisinin sağlığında arasında olması sebebiyle çalışan, çalışmayanın sosyal güvencesini sağlar. Ölümle de hak sahibi olurlar ki sağ kalan, ölenin aylığını dul sıfatıyla almaya devam eder.

c- Evlilik bir sözleşmedir, ama bunu sona erdiren boşanma ise mahkeme kararıdır. Yani evlilik sözleşmesini ancak ve ancak mahkeme sona erdirebilir. Boşanma halinde evliliğin iki önemli sonucu ortadan kalkar. Fakat bu kez başka haklar ortaya çıkar. Medeni Kanun açısından evlilikle edinilmiş tüm mallar, ortak paylaşıma konu edilmek zorundadır. Mesela karı-koca nikâhlı iken ev edinmişlerse ev kimin adına kayıtlı olursa olsun boşanma ile yarı yarıya bölüşülmek zorundadır.

d- 1 Ocak 2002 tarihinde yürürlüğe giren 4721 sayılı Türk Medeni Kanununun 202.maddesine göre, yasal mal rejimi, eşler arasında edinilmiş mallara katılma rejimi olup, 4722 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun Yürürlüğü ve Uygulama Şekli Hakkında Kanununun 10. maddesine göre, eşler; “Türk Medeni Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten başlayarak bir yıl içinde başka bir mal rejimi seçmedikleri takdirde, bu tarihten geçerli olmak üzere yasal mal rejimini seçmiş sayılır. Boşanma halinde de edinilmiş mallar yarı yarıya pay edilir.’

4- ANAYASANIN 60. MADDESİ YÖNÜNDEN:

Herkes sosyal güvenlik hakkına sahiptir.

Sosyal Güvenlik hukuku gereğince, boşanma ile resmi nikâhı bitiren kadına varsa vefat etmiş ana-babası üzerinden yetim aylığı bağlanabileceği gibi, eğer ilk evliliği varsa ve ilk eşi vefat etmişse onun üzerinden dul aylığı alma hakkı ortaya çıkmaktadır. Boşanan kadın, boşanma tarihinden sonra SGK’ ya müracaat ederse dul veya yetim aylığı bağlanacaktır. Kocasından boşanan ve Medeni Kanun gereğince edindikleri evi yarı yarıya paylaşmak zorunda kalan kadın, eski kocasıyla yaşıyorsa bu durumun SGK denetim memurları tarafından tespiti halinde dul-yetim aylığını kaybeder. Bu durumda 5510 sayılı yasanın 56 maddesinin (b) fıkrası; ‘Boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığı belirlenen eş...’ tabiri kullanılmıştır. Bu tabir ‘..boşandıkları halde aynı evi (mecburen de olsa) paylaşan kadın-erkeğin cinsi münasebette bulunup bulunmadıkları da araştırma konusu olur mu, aynı evde yaşamaları yeterli mi?’ sorusuna cevap vermemektedir. Bu konuda SGK’nun açıklayıcı bir genelgesi de yoktur. Yani eve giden denetim elemanları için sadece aynı evde ikamet etmek yeterli mi yoksa aralarında karı koca hayatı var mı araştırmalılar mı belli değildir.

SONUÇ: Açıklanan nedenlerle; Anayasanın 152/1 maddesi uyarınca;

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 56. Maddesinin (b) bendinde yer alan; “Eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığı belirlenen eş ve çocukların, bağlanmış olan gelir ve aylıkları kesilir. Bu kişilere ödenmiş olan tutarlar 96. madde hükümlerine göre geri alınır.” ibaresinin Anayasanın başlangıç hükümleri ile 10, 11, 35, 60 ve 138 maddelerinin amir hükümlerine aykırı düştüğü iddiası ile res’en Anayasa Mahkemesine gidilmesi, dava dosyasının tüm belgeleri ile onaylı suretinin dosya oluşturularak Anayasa Mahkemesine sunulmasına, iş bu karar aslı ile dosya suretinin Yüksek Mahkemeye tebliğinden itibaren 5 ay beklenilmesine, 5 ay içinde netice gelmezse mevcut mevzuata göre davanın görüm ve çözümüne devam edilmesine, 28/07/2010 tarihinde karar verildi.”

III- YASA METİNLERİ


A- İtiraz Konusu Yasa Kuralı


17.4.2008 günlü, 5754 sayılı Yasa’nın 36. maddesiyle değişik, 31.5.2006 günlü, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun itiraz konusu son fıkranın da yer aldığı 56. maddesi şöyledir:

“Gelir ve aylık bağlanmayacak haller

MADDE 56- (Değişik birinci fıkra: 17/4/2008-5754/36 md.) Ölen sigortalının hak sahiplerinden;

a) Kendisinden aylık bağlanacak sigortalıyı veya gelir ya da aylık bağlanmış olan sigortalıyı kasten öldürdüğü veya öldürmeye teşebbüs ettiği veya bu Kanun gereğince sürekli iş göremez hale veya malûl duruma getirdiği,

b) Kendisinden aylık bağlanacak sigortalıya veya gelir ya da aylık bağlanmamış olan sigortalıya veya hak sahibine karşı ağır bir suç işlediği veya bunlara karşı aile hukukundan doğan yükümlülüklerini önemli ölçüde yerine getirmemesi nedeniyle ölüme bağlı bir tasarrufla mirasçılıktan çıkarıldıkları,

hususunda kesinleşmiş yargı kararı bulunan kişilere gelir veya aylık ödenmez. Ödenmiş bulunan gelir ve aylıklar, 96 ncı madde hükümlerine göre geri alınır.

Eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığı belirlenen eş ve çocukların, bağlanmış olan gelir ve aylıkları kesilir. Bu kişilere ödenmiş olan tutarlar, 96 ncı madde hükümlerine göre geri alınır.”

B- Dayanılan ve İlgili Görülen Anayasa Kuralları


Başvuru kararlarında, Anayasa’nın 2., 5., 10., 11., 12., 17., 20., 35., 60. ve 138. maddelerine dayanılmış; 65. maddesi ise ilgili görülmüştür.

IV- İLK İNCELEME


Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü’nün 8. maddesi gereğince, 3.12.2009 gününde yapılan ilk inceleme toplantısında, 2009/86 esas sayılı; 7.12.2010 gününde yapılan ilk inceleme toplantısında ise 2010/86 ve 2010/87 esas sayılı dosyalarda eksiklik bulunmadığından işin esasının incelenmesine, OYBİRLİĞİYLE karar verilmiştir.

v- birleştirme kararları


31.5.2006 günlü, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 56. maddesinin son fıkrasının iptaline karar verilmesi istemiyle yapılan 2010/86 ve 2010/87 esas sayılı itiraz başvurularına ilişkin davaların, aralarındaki hukuki irtibat nedeniyle 2009/86 esas sayılı dava ile BİRLEŞTİRİLMESİNE, 2010/86 ve 2010/87 esas sayılı dosyaların esaslarının kapatılmasına, esas incelemenin 2009/86 esas sayılı dosya üzerinden yürütülmesine, 7.12.2010 gününde OYBİRLİĞİYLE karar verilmiştir.

Vı- ESASIN İNCELENMESİ


Başvuru kararları ve ekleri, işin esasına ilişkin rapor, itiraz konusu yasa kuralı, dayanılan ve ilgili görülen Anayasa kuralları ve bunların gerekçeleri ile diğer yasama belgeleri okunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

Başvuru kararlarında, boşandığı halde fiilen boşandığı eşi ile birlikte yaşayan eşe ve çocuklara 5510 sayılı Yasa’nın 33., 34. ve 35. maddelerine göre bağlanan gelir ve aylıkların itiraz konusu kurala dayanılarak kesildiği, boşandığı eşi dışında başka bir kişiyle evlilik birliği olmaksızın fiilen yaşayan eş ve çocukların ise gelir ve aylıklarını almaya devam edecekleri, bunun eşitlik ilkesine ve sosyal güvenlik hakkına ilişkin düzenlemeye aykırı olduğu, mahkemeler tarafından verilip kesinleşen boşanma kararı üzerine bağlanan aylık ve gelirlerin kesilmesinin, mahkemelerce verilen boşanma kararını uygulamamak anlamına geldiği,

Birleştirilen E.2010/86 sayılı başvuru kararında ayrıca, boşanmış kadının önceki eşiyle aynı çatı altında yaşasa bile hukuki anlamda bir güvencesinin kalmadığı, yasa koyucunun kural kapsamındaki birlikte yaşama olgusu ile resmi evliliği aynı statüde değerlendirdiği, bir nevi kadını kanuna karşı hile yoluna yönelttiği, düzenlemenin ailenin bir araya gelmesini ve yeniden evliliğin tesisini engelleyici nitelikte olduğu, özel hayatın gizliliğinin ihlal edildiği, boşanma olsa dahi varlığı kabul edilen bir aile hayatının dokunulmazlığa sahip bulunduğu, SGK elemanlarınca boşanan eşlerin fiilen yaşadıklarının tespit edilmesiyle kişinin maddi ve manevi varlığının gelişiminin engellendiği,

Birleştirilen E.2010/87 sayılı başvuru kararında ayrıca, borçlar hukukunun konusu olan muvazaanın, mahkeme kararlarına karşı ileri sürülemeyeceği, boşanan eşin yetim aylığının kesilmesi ve eşinden boşandığı için de evliliğin sağladığı sosyal güvenlik haklarından yararlanamamasının hakkaniyete uymadığı, aylığın denetim elemanlarınca yapılan bir tespit raporuyla kesilmesinin uygun olmadığı, evlilikte aksine anlaşma yoksa edinilmiş mallara ortaklığı esas olmakla boşanan eşlerin tek evi varsa her birinin kendi evinde oturma hakkının kısıtlandığı,

belirtilerek itiraz konusu kuralın, Anayasa’nın 2., 5., 10., 11., 12., 17., 20., 35., 60. ve 138. maddelerine aykırı olduğu ileri sürülmüştür.

6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un 43. maddesine göre, ilgisi nedeniyle iptali istenen kural Anayasa’nın 65. maddesi yönünden de incelenmiştir.

Anayasa’nın 2. maddesinde belirtilen hukuk devleti, her türlü işlem ve eylemi hukuka uygun, her alanda adaletli bir hukuk düzeni kurmayı amaçlayan ve bunu geliştirerek sürdüren, hukuku tüm devlet organlarına egemen kılan, Anayasaya aykırı durum ve tutumlardan kaçınan, insan haklarına dayanan, bu hak ve özgürlükleri koruyup güçlendiren, yargı denetimine açık olan devlettir.

İtiraz konusu kural, sigortalı için değil, sigortalının hak sahiplerinden olan “eşi ve çocukları” için düzenleme öngörmektedir. Düzenlemede, eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığı belirlenen eş ve çocukların, bağlanmış olan gelir ve aylıklarının kesileceği, bu kişilere ödenmiş olan tutarların ise 5510 sayılı Yasa’nın 96. maddesindeki hükümlere göre geri alınacağı öngörülmüştür.

Ölüm aylığı alabilecek eşin dul olması ve kız çocuğun evli olmaması şartı itiraz konusu kuralda değil, 5510 sayılı Kanunun 34. maddesinde düzenlenmiştir. Ölüm aylığının hak sahiplerine paylaştırılmasına dair 5510 sayılı Kanunun 34. maddesinde, çalışmayan veya kendi sigortalılığı nedeniyle gelir veya aylık bağlanmamış çocuklardan; 18 yaşını, lise ve dengi öğrenim görmesi halinde 20 yaşını, yüksek öğrenim yapması halinde 25 yaşını doldurmayanlara; kız çocuklar için ise yaşları ne olursa olsun evli olmayan, evli olmakla beraber sonradan boşanan veya dul kalan kızların her birine yetim aylığı bağlanması kural altına alınmıştır. Buna göre yasa koyucunun, bir geliri bulunmayan ve evli olmayan kadınları yaşa bağlı olmaksızın ölüm aylığından yararlandırmak suretiyle korumayı amaçladığı anlaşılmaktadır.

İtiraz konusu kuralın madde gerekçesinde “eşinden boşanmak suretiyle babasından maaş bağlanan, ancak boşandığı eşleriyle fiilen beraber yaşayanların gelir ve aylıklarının kesilmesi ile ilgili hususların, uygulamada hakkın kötüye kullanılmasını önlemek amacıyla yeniden düzenlendiği” vurgulanmıştır.

İtiraz konusu kuralın gerekçesinde de belirtildiği gibi ölüm aylığı alma hakkının kötüye kullanılmasının engellenmesi amaçlanmaktadır. Uygulamada ölüm aylığı almaya hak kazanmak için gerekli olan “evli olmama” koşulu, boşanma ile aşılarak yasa koyucunun bir geliri bulunmayan dul veya bekâr kadınları koruma gayesi istismar edilmektedir. Bu şekilde gerçekleştirilen boşanmadaki erkek bir ailede koca olarak kendisine düşen sorumluluklardan kurtulma çabasına girmekte, eşler sanki resmi evliliklerini sürdürüyor gibi bir arada yaşamaya devam etmektedirler. Başka bir ifadeyle, ölüm aylığı alabilmek için gerçekleştirilen boşanmada, taraflar iyi niyetli davranmamaktadırlar.

5510 sayılı Yasa’nın 34. maddesinde öngörülen ölüm aylığını alabilmek için “evli olmamak” koşulunu aşmak amacı ile iyi niyete dayanmayan ve dürüst olmayan boşanma isteği ve çabası ile boşanma kararı elde edilip buna bağlı olarak ölüm aylığı alınması, açıkça hakkın kötüye kullanılmasıdır. Hakkın kötüye kullanılması hukuk devletinin koruması altında değerlendirilemez. Bu nedenle hakkın kötüye kullanılmasını engellemeyi amaçlayan itiraz konusu kural hukuk devletine aykırı bir düzenleme olarak görülemez.

Anayasa’nın 10. maddesinde yer verilen eşitlik ilkesi hukuksal durumları aynı olanlar için söz konusudur. Bu ilke ile eylemli değil, hukuksal eşitlik öngörülmüştür. Eşitlik ilkesinin amacı, aynı durumda bulunan kişilerin yasalar karşısında aynı işleme bağlı tutulmalarını sağlamak, ayrım yapılmasını ve ayrıcalık tanınmasını önlemektir. Yasa önünde eşitlik, herkesin her yönden aynı kurallara bağlı tutulacağı anlamına gelmez. Durumlarındaki özellikler, kimi kişiler ya da topluluklar için değişik kuralları ve uygulamaları gerektirebilir. Aynı hukuksal durumlar aynı, ayrı hukuksal durumlar farklı kurallara bağlı tutulursa Anayasa’da öngörülen eşitlik ilkesi zedelenmez.

Resmi evliliği olmadan birlikte yaşayanlar ile ölüm aylığı alabilmek için hakkını kötüye kullanarak resmi evliliğini boşanma ile sonlandırıp boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşamaya devam edenler söz konusu hakkı kullanmak bakımından eşit kabul edilemeyeceklerinden, bunlar arasında eşitlik karşılaştırması yapılamaz.

Anayasa’nın 60. maddesinde, “Herkes, sosyal güvenlik hakkına sahiptir. Devlet, bu güvenliği sağlayacak gerekli tedbirleri alır ve teşkilatı kurar.” denilmektedir.

Sosyal güvenlik, bireylerin istek ve iradeleri dışında oluşan sosyal risklerin, kendilerinin ve geçindirmekle yükümlü oldukları kişilerin üzerlerindeki gelir azaltıcı ve harcama artırıcı etkilerini en aza indirmek, ayrıca sağlıklı ve asgari hayat standardını güvence altına alabilmektir. Bu güvencenin gerçekleştirilebilmesi için sosyal güvenlik kuruluşları oluşturularak kişilerin yaşlılık, hastalık, malûllük, kaza, ölüm ve işsizlik gibi sosyal risklere karşı asgari yaşam düzeylerinin korunması amaçlanmaktadır.

Ölüm aylığı, doğrudan sigortalıya ilişkin bir ödeme değildir. Yasa koyucunun sosyal güvenlik konusuna geniş bir yaklaşımının sonucu sigortalının ölümü ile aranan koşulların sağlanması halinde sigortalının geride kalan hak sahipleri açısından getirdiği bir ödemedir. İtiraz konusu kural, hak edilmediği halde ölüm aylığı alınarak hakkın kötüye kullanılmasına engel olma amacını taşıdığından ölüm aylığı almayı hak edenler açısından SGK’nın mali kaynakları çerçevesinde Anayasa’nın 60. maddesinde ifade edilen güvenceyi sağlamaya çalışmanın bir gereğidir. Ölüm aylığı alabilmek için öngörülen koşulun hakkın kötüye kullanılarak sağlanmak istenmesi sosyal güvenlik hakkıyla bağdaştırılamaz.

Bunun yanında ölüm aylığı, sosyal güvenlik sisteminin aktüeryal yapısıyla doğrudan ilgilidir. Anayasa’nın 65. maddesine göre, “Devlet, sosyal ve ekonomik alanlarda Anayasa ile belirlenen görevlerini, bu görevlerin amaçlarına uygun öncelikleri gözeterek malî kaynaklarının yeterliliği ölçüsünde yerine getirir.” Ölüm aylığı alabilmek için boşanarak eşiyle birlikte fiilen yaşamaya devam eden kadınlara haksız ve yersiz ödeme yapılması ile oluşacak maliyetin, SGK’nın aktüeryal dengelerini olumsuz etkilememesi için yasa koyucunun bu düzenlemeyi getirdiği anlaşılmaktadır.

Açıklanan nedenlerle itiraz konusu kural, Anayasa’nın 2., 10., ve 60. maddelerine aykırı değildir, itiraz isteminin reddi gerekir. 

İtiraz konusu kuralın Anayasa’nın 5., 11., 12., 17., 20., 35. ve 138. maddeleriyle ilgisi görülmemiştir.

Fulya KANTARCIOĞLU, Serdar ÖZGÜLDÜR ve Engin YILDIRIM bu görüşe katılmamışlardır.

VıI- SONUÇ


31.5.2006 günlü, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 56. maddesinin son fıkrasının Anayasa’ya aykırı olmadığına ve itirazın REDDİNE, Fulya KANTARCIOĞLU, Serdar ÖZGÜLDÜR ile Engin YILDIRIM’ın karşıoyları ve OYÇOKLUĞUYLA, 28.4.2011 gününde karar verildi.

 










Başkanvekili


Serruh KALELİ



Üye


Fulya KANTARCIOĞLU



Üye


Ahmet AKYALÇIN

















Üye


Mehmet ERTEN



Üye


Fettah OTO



Üye


Serdar ÖZGÜLDÜR

















Üye


Zehra Ayla PERKTAŞ



Üye


Recep KÖMÜRCÜ



Üye


Alparslan ALTAN

















Üye


Engin YILDIRIM



Üye


Nuri NECİPOĞLU



Üye


Hicabi DURSUN
















Üye


Celal Mümtaz AKINCI



Üye


Erdal TERCAN




 

KARŞIOY GEREKÇESİ


5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 34. maddesinde, ölen sigortalının, yaşları ne olursa olsun evli olmayan, evli olmakla beraber sonradan boşanan veya dul kalan kızlarına ölüm aylığı bağlanması öngörülmüş, 17.4.2008 günlü 5754 sayılı Yasa ile değiştirilen 56. maddesinin iptali istenen son fıkrasında ise, eski düzenlemede bulunmayan bir kurala yer verilerek, eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığı belirlenen eş ve çocukların, bağlanmış olan gelir ve aylıklarının kesileceği; bu kişilere ödenmiş olan tutarların, 96. madde hükümlerine göre geri alınacağı hükme bağlanmıştır. Böylece, yasa koyucu eşlerin boşanması sonucu ortaya çıkan hukuki sonuçları göz ardı ederek bunların fiilen bir arada yaşamalarını evlilikle ayni hukuki statüde değerlendirmiş, başka bir anlatımla kadının ölüm aylığı alabilmek amacıyla kanuna karşı hile yoluna başvurduğunu var saymıştır. Oysa, birisiyle evlenmeden birlikte yaşayan veya boşandığı eşinden başkasıyla birlikte yaşayan ya da boşanıp, eski eşiyle birlikte yaşayanla yalnız yaşayan kadınlar, yasalar karşısında bekâr sayılmaları nedeniyle aynı hukuki statüde olmalarına karşın, bunlardan sadece boşandıktan sonra eski eşiyle birlikte yaşayan kadının farklı kurallara bağlı tutulması eşitlik ilkesi ile bağdaşmamaktadır. Boşanmaya ilişkin kesinleşmiş bir yargı kararı ile ortaya çıkan hukuki statü göz ardı edilerek evli eşlere uygulanan kuralların birlikte yaşamaları halinde evlilik birliği sona ermiş olanlara da uygulanması farklı konumda bulunan kişilerin, aynı kurallara tâbi olmaları sonucunu doğurduğundan itiraz konusu düzenleme bu yönüyle de eşitlik ilkesi ile bağdaşmamaktadır.

Öte yandan, Anayasa’nın 20. maddesinde herkesin, özel hayatına ve aile hayatına saygı gösterilmesini isteme hakkına sahip olduğu, özel hayatın ve aile hayatının gizliliğine dokunulamayacağı belirtilmiştir. Bu özgürlüğün, Madde’de belirtilen sınırlama nedenleri arasında yer almadığı halde, itiraz konusu kuralın uygulanabilmesi için Kurum yetkililerince yapılacak araştırma ve tespitlerin özel hayatın ve aile hayatının gizliliğine müdahale oluşturacağı açıktır.

Anayasa’nın 2. maddesinde Türkiye Cumhuriyeti’nin sosyal bir hukuk devleti olduğu belirtilmektedir. Sosyal hukuk devletinde, kamu yararı ile temel hak ve özgürlükler arasında denge kurulurken, insanın onuruna ve manevi varlığının korunmasına verilen değer, kamu yararı düşüncesinin önünde yer almadıkça çağdaş bir demokrasi anlayışına ulaşılamayacağında duraksamaya yer yoktur.

Anayasa’nın 60. maddesine göre, herkes, sosyal güvenlik hakkına sahiptir; devlet, bu güvenliği sağlayacak gerekli tedbirleri alır ve teşkilâtı kurar. Bu kuralın uygulamaya geçirilmesinde devlet, sosyal güvenlik kuruluşlarının, kurulup işletilmesini düzenlerken kuşkusuz, aktuaryel dengeleri gözetmek ve bu kuruluşların sağladığı olanaklardan herkesin adil ve eşit biçimde yararlanmalarını sağlamakla yükümlüdür. Ancak, bunu yaparken öncelikle Anayasa’nın, 17. maddesi uyarınca herkesin, yaşama, maddi ve manevi varlığını koruma ve geliştirme hakkı ile 20. maddesi doğrultusunda özel ve aile hayatına saygı gösterilmesini isteme hakkına sahip olduğu gerçeğini dikkate almak zorundadır.

Açıklanan nedenlerle itiraz konusu kuralın Anayasa’ya aykırılığı nedeniyle iptali gerektiği düşüncesiyle çoğunluk görüşüne katılmıyorum.

                                                                                                                                          Üye

                                                                                                                         Fulya KANTARCIOĞLU

 

 

KARŞI OY GEREKÇESİ


1- 31.5.2006 günlü, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 56. maddesinin itiraz istemlerine konu son fıkrası, eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığı belirlenen eş ve çocukların, bağlanmış olan gelir ve aylıklarının kesileceği; bu kişilere ödenmiş olan tutarların, bu Kanun’un 96. maddesi hükümlerine göre geri alınacağını hükme bağlamaktadır.

5510 sayılı Kanundan önce yürürlükte olan 506, 1479, 2925 ve 5434 sayılı Kanunlarda bu yönde bir düzenleme bulunmadığı, iptali istenen hükmün ilk kez 5510 sayılı Kanun’un 56. maddesi ile yürürlüğe konulduğuna işaret etmek gerekir.

2- “Boşanma”, Medeni Kanunun düzenlediği, evliliğe son veren bir hukuki kurumdur. Kesinleşmiş bir boşanma kararı (ilâmı), kesin hükmün bütün hukuki sonuçlarını doğurur ve Anayasa’nın 138. maddesi uyarınca da boşanmaya ilişkin bir mahkeme kararı karşısında yasama ve yürütme organları ile idare, bu karara uymak ve icaplarına uygun davranmak mecburiyetindedir. Hukukun öngördüğü yol ve esaslar dışında, kesinleşmiş bir mahkeme kararı konusunda “muvazaa” tabirinin kullanılması, başta Anayasa olmak üzere, hukukun genel ilkelerine de aykırı düşer. Esasen itiraza konu kuralda da bir “muvazaa”dan söz edilmemekte, buna mukabil “eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşama” hali, evvelce bağlanmış olan gelir ve aylığın kesilmesi nedeni teşkil etmektedir.

Boşanılan eşle yeniden birlikte yaşama hali (durumu), Anayasa’nın 20. maddesinin koruması altındaki bir “özel hayat” tercihidir. Bu madde uyarınca da, herkesin bu özel hayat tercihine saygı göstermesi ve bu hayatın gizliliğine dokunamaması ve sorgulayamaması gerekli bulunmaktadır. Oysa 5510 sayılı Kanun’un 55. maddesi “yoklama” adı altında, Sosyal Güvenlik Kurumu görevlilerine özel hayatların sorgulanması ve irdelenmesi, bu konuda tutanak (rapor) düzenlenmesi görevini yükleyerek; itiraza konu 56. maddenin son fıkrasının tatbikatını sağlamaktadır. Kural, bu şekliyle Anayasa’nın 20. maddesine açıkça aykırı düşmektedir.

Diğer yandan, kural boşandığı eşiyle bir arada yaşayan kişiyi aylıktan yoksun bırakırken, eşinden boşanmış, ancak gayri ahlâki ilişkiler ve yaşam tarzını benimsemiş kişiler yönünden hiçbir yaptırım öngörmediğinden, bu kişiler aylıklarını almaya devam edeceklerdir. Diğer bir deyişle, yasakoyucu Anayasa’nın koruması altındaki özel hayat biçimlerinden bir bölümünü bir hak yoksunluğu nedeni sayarken, kalanını bu kapsamda değerlendirmemektedir. Bu düşünce ve yaklaşım biçiminin toplumsal, ahlâki ve etik yönlerden haklı yönleri olabileceği düşünülebilir ve savunulabilirse de, Anayasa’nın koruması altındaki tüm özel hayat biçimlerinin toplumsal ve insani yaptırımlar (kınama, ayıplama v.b) dışında hukuki yaptırımlarla ve hak yoksunluğu sonucunu doğuran kurallarla cezalandırılması, aynı zamanda Anayasa’nın 2. maddesinde ifadesini bulan “Hukuk Devleti” ilkesine de aykırıdır.

3- Kurumun aktüeryal dengesi, haksız maaş alma, diğer çalışanların haklarının ihlâl edilmesi vb. nedenlerin gerçekte var olması, Anayasa’ya aykırı kurallar koymak suretiyle bu “haksızlığın” giderilmesini haklı kılamaz. Anayasa’nın 60. maddesinin öngördüğü sosyal güvenlik hakkının yitirilmesi sonucunu doğuran bir olgunun aynı zamanda yine Anayasa’nın meşru gördüğü hukuki bir nedene dayanması gerekir. Dava konusu kural, bir sosyal güvenlik hakkının (aylık) haksız biçimde yitirilmesi sonucunu doğurduğundan, Anayasa’nın 60. maddesine aykırıdır.

4- Açıklanan nedenlerle, itiraz istemlerine konu kuralın Anayasa’nın 2., 20. ve 60. maddelerine aykırı düşmesi nedeniyle iptali gerektiğini değerlendirdiğimizden; çoğunluğun aksi yöndeki kararına katılmıyoruz.

 









Üye


Serdar ÖZGÜLDÜR



Üye


Engin YILDIRIM




 

 

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder

Blog Arşivi

Toplam Sayfa Görüntüleme Sayısı

Etiketler

'Bedelli' (1) 'Eşit işe eşit ücret' de kamuda maaş tartışmasını bitirmedi (1) 'Google' (165) 'intibak' (2) 'Yeşil Kart' (1) 'youtube' (165) ‘Gelir Testi’ (2) ‘intibak zammı’ (1) "EŞ DURUMU" (1) "muhasebe" (20) "Pratik Bilgiler "pratik bilgiler (1) “EMEKLİLERİN MAAŞLARI ARTIRILACAK” (1) “KOBİ’lerin Denetim Yetkisi SMMM’ lerde” smmm (1) (Stopaj (1) 01.01.2012 - 30.06.2012 Asgari Ücret (1) 01.07.2012 - 31.12.2012 Asgari Ücret (1) 1 milyon iş kapısı (1) 1.7 ORANINDA EK (1) 10 gün içinde (1) 10 Kasım (1) 12 bin 400 polis alınacak (1) 14 gün izin (1) 15 yıldan az memuriyet (1) 15 yılınız ve 3600 gün (1) 16 Yaşından Büyükler Asgari Ücret (1) 16 yaşını doldurmuş işçiler (1) 18 Yaş GSS (1) 18 Yaş Üstü (1) 1982 (1) 2-B arazilerinin satış şartları (1) 2011 enflasyon (1) 2011 kapanış işlemleri (6) 2011 Yılbaşı Milli Piyango (2) 2011'de gayrimenkulün vergisi (1) 2011'de satılan gayrimenkulün vergisi (1) 2012 (170) 2012 açılış işlemleri (6) 2012 Amortisman Sınırı (1) 2012 ASGARİ (1) 2012 ASGARİ ÜCRET (2) 2012 Avukatlık Ücret Tarifesi (1) 2012 DAMGA VERGİSİ ORANLARI (1) 2012 defter (1) 2012 Defter tasdi (1) 2012 Defter Tutma Hadleri (1) 2012 defter.defter tutma (3) 2012 DİĞER KAZANÇ (1) 2012 Fatura Düzenleme Sınırları (1) 2012 Geçici Vergi Oranları (1) 2012 Gelir Vergisi (1) 2012 gelir vergisi oranlar (1) 2012 GELİR VERGİSİ ORANLARI (1) 2012 Gelir vergisi tarifesi (2) 2012 HARÇ (1) 2012 Hesap Pusulası (1) 2012 KAPICI MAAŞ HESABI (1) 2012 milli piyango sonuçları (2) 2012 Motorlu Taşıtlar Vergisi (1) 2012 Motorlu Taşıtlar Vergisi Tarifeleri (1) 2012 MTV (1) 2012 Sakatlık İndirim (1) 2012 Sakatlık indirimi (1) 2012 SGK İDARİ PARA CEZALARI (1) 2012 sınav takvimi (1) 2012 VERGİDEN MÜSTESNA YEMEK BEDELİ (1) 2012 YEMEK BEDELİ (1) 2012 Yemek İstisnası (1) 2012 Yılbaşı Milli Piyango (2) 2012 YILI (2) 2012 yılı asgari ücret (2) 2012 yılı asgari ücret tutarları (2) 2012 yılı cenaze ödeneği (1) 2012 YILI DEFTER (2) 2012 YILI DEFTER TUTMA HADLERİ (2) 2012 yılı emzirme ödeneği (1) 2012 Yılı gelir (1) 2012 Yılı Gelir Vergisi (2) 2012 Yılı gelir vergisi dilimleri (1) 2012 yılı gelir vergisi oranları (1) 2012 Yılı Sakatlık İndirimi (1) 2012 Yılı Sınıf Değiştirme (1) 2012 yılı vergi (1) 2012 yılında (1) 2012 yılında kullanılacak olan yasal defterler (1) 2012 yılında uygulanacak yeniden değerleme oranı (1) 2012 yılının asgari ücret (1) 2012 Yili Asgari Geçim İndirimi Tablosu (1) 2012'de asgari ücret (1) 2012′de (4) 2013'te emekliye (2) 22 Sıra Nolu ÖTV (1) 25 bin TL (1) 29 Ekim Cumhuriyet Bayramı'nda çalışılabilir mi? (2) 2B Arazi (1) 2B Arazileri (2) 3.600 günle kıdem tazminatı (1) 30 bin lira (1) 30 yaş (1) 30 yaşından gün alan (1) 30.000 TL bedelli (2) 31.10.2011 tarih 292 nolu karar (1) 35 yaş üstü olursa bedelliden 200 bin kişi yararlanacak (1) 3600 (1) 3600 gün emekli (1) 3600 günle emeklilik (1) 4 kişilik bir aile (1) 4 milyon Müslüman hacı oldu (1) 4 ülkede kıdem tazminatı fonu (1) 4/b Sigortalılık Bildirimi (1) 40 yaş üstünden de 15 bin Euro (1) 4857 (1) 4857 sayılı (1) 5 aya (1) 5 lira fazla katılım payı (1) 5 lira fazla katılım payı verecek (1) 5 milyarlık intibak (1) 50 bin iş fırsatı (1) 5434 Sayılı Kanun (1) 60 ay vadeli bedelli askerlik (1) 6102 SAYILI (1) 6111 Sayılı Kanun (1) 65 YAŞ (1) 65 YAŞ AYLIĞI (1) 65 yaş ve özürlü maaşı hangi hallerde kesilir? (1) 663 SAYILI (1) 663 sayılı KHK (1) 666 kanun (1) 666 sayılı (1) 8.000 TL üzerindeki ödemeler (1) 975 lira taban (1) Açıldı (1) Açlık sınırı yükseldi (1) af (1) AFAD (2) AGİ (2) AGİ NEDİR? (1) aidat (1) aidatlarını ödememekte direnirken (1) Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı (1) AK Parti hükümeti (1) Akaryakıt fişi (1) Alabilecekleri İlave Ücret (1) Alacak ve Borç Notları (1) Ali TEZEL (1) alkollü araç kullananlar (1) alma (1) almanya (1) Almanya'dan yurtdışı borçlanma (1) ALO 170 (2) Amortisman (1) Amortisman Sınırı (1) Ana veya Babaya Ölüm Aylığı Bağlanabilecek (1) Analık sürelerinin borçlanılması (1) Anayasa (1) Anaysa Mahkemesi (1) ANONİM ŞİRKET (1) Anonim şirketler (1) Anonim şirketler neden ve nasıl hisse senedi bastırmalıdır (1) ANONİM ŞİRKETLERDE MENKUL KIYMETLER (1) APARTMAN GÖREVLİLERİ AGİ (1) aracı kurum (1) ARAÇ PROJESİ (1) ARAÇLARIN Trafikten Silinmesi (1) Aralık 2011 Vergi Takvimi (1) arazi (1) ARİFE GÜNÜ MAAŞLARI (1) ASBİS (2) ASBİS Nedir (2) ASBİS Nedir? (1) asgari (1) Asgari Geçim (2) Asgari geçim indirimi (4) ASGARİ GEÇİM İNDİRİMİ 2012 (1) asgari geçim ücreti (1) Asgari İşçilik İncelemesi (1) Asgari ücret (13) Asgari ücret 701 (1) Asgari Ücret Maliyeti (1) Asgari Ücret Tespit (1) Asgari Ücret ve Yasal Kesintiler (2) Asgari ücret yeni yılda (1) Asgari ücret zam (1) Asgari ücretlinin (1) Asgari ücrette zam (1) Asker (4) Askerden dönen işçiyi almayana ceza var (1) Askere giden (1) ASKERİ İŞ MÜFETTİŞLİĞİ (1) askeri personel (1) askeri yüksek idare mahkemesi (1) askerli (1) Askerliğe (1) askerliğin (1) Askerliğinizin (1) Askerlik (12) Askerlik borçlanması (8) askerlik borçlanması hesaplama 2009 (1) askerlik borçlanması hesaplama 2010 (1) askerlik borçlanması için gereken evraklar (1) askerlik borçlanması için gerekli (1) askerlik düzenlemesi (1) ASKERLİK KANUNU (1) Askerlik Yerine (1) Askerlik Yerine Kamu Hizmeti (1) askerlikte ücret (1) atama (2) Atatürk (1) Atatürk'ün ölümünden hemen sonra çekilen ancak bugüne kadar yayınlanmayan fotoğrafları ortaya çıktı (1) avrupa (1) Avrupa Birligi (1) Avukat (1) Avukatlık (1) AVUKATLIK ASGARİ (1) AVUKATLIK ASGARİ ÜCRET (1) AVUKATLIK ASGARİ ÜCRET TARİFESİ (1) Avukatlık Ücret (1) Avukatlık Ücret Tarifesi 2012 Belirlendi (1) Aylığa Hak Kazanma Koşulları (1) aylık alabilmek (1) AYLIK VE YILLIK ENFLASYON (1) Aylıklara İlişkin Kararda Değişiklik (1) Aynı branşta (1) az prim ödeyerek (1) Az tüketen çok ödeyecek (1) Az yakan araca (1) Az yakana az vergi (1) babadan aylık bağlanır mı (1) baglilik (1) Bağ (1) Bağ-Kur (10) bağ-kur dökümü (1) Bağ-Kur İntibak (2) BAĞ-KUR TESCİL (1) Bağ-Kur Tevkifatı (1) Bağ-Kur’lular unutulmasın (1) Bağımsız Denetçi (2) bağımsız denetçiler (1) Bağımsız denetim (2) Bağımsız Denetleme (1) BağKur (5) bağkur dökümü (1) Bağkur hizmet dökümü (1) bağkurlu dökümü (1) Bahçe Tapusu Olanların Tarım SSK’lısı Olup Olamayacaklarının Açıklanması (1) bakanı (1) bakım (1) bakıma muhtaç çocuğu (1) Banka (3) Banka ekspertiz (1) bankalar (5) Bankalar da bedelli (1) Bankalar tüketici kredisi faizlerine ilişkin oranları güncelledi (1) Basit usul (1) Başbakan Tayyip Erdoğan (1) Başbakanlık (1) başka bir ilden rapor (1) BAYRAM TATİL GÜNLERİNDE İŞ KAZASI (1) BDDK (1) BEDELİ PARASI (1) Bedelli (23) Bedelli Askerliğe (1) Bedelli Askerliğe 60 Ay Vadeli Kredi (1) Bedelli askerliğin detayları (1) Bedelli askerliğin süresi 21 gün (1) Bedelli Askerliğin Şartları (1) BEDELLİ ASKERLİK (28) Bedelli askerlik 10 bin euro (2) Bedelli askerlik 2012 (1) Bedelli askerlik bayram sonrası (1) Bedelli askerlik için 25 yaş (1) Bedelli askerlik için 4 taksit (1) bedelli askerlik işlemleri (1) Bedelli Askerlik Komisyondan Geçti (1) Bedelli askerlik tasarısı (1) Bedelli askerlik üzerine (1) Bedelli askerlik yasa (4) Bedelli askerlikle ilgili yasa tasarısı Meclis Genel Kurulu'ndan geçti (1) Bedelli askerlikt (1) Bedelli askerlikte nihai açıklama (1) Bedelli Askerlikte Sona Doğru (1) Bedelli Askerlikte Yaş (2) Bedelli Askerlikte Yaş Ne Olacak (1) Bedelli askerlikten 31 Aralık 2011 (1) Bedelli çalışmaları (1) Bedelli çalışmaları bayramdan sonra (2) bedelli düzenlemesi (1) Bedelli Gün (1) Bedelli için üç seçenek (1) BEDELLİ KOŞULLARI (1) BEDELLİ KOŞULLARI 30 yaş (1) BEDELLİ KREDİ (1) bedelli kredisi (2) Bedelli Taksit (1) Bedelli ücreti (1) Bedelli YAŞ (2) Bedellide (1) Bedellide yaş (1) Bedellide yaş sınırı düşüyor (1) Bedellinin parası (1) Belediyeden kiralanan seyyar sergi yerleri için kira ödemeleri üzerinden tevkifat yapılmayacağı (1) belli para (1) BEŞ PUANLIK PRİM (1) beyaz eşya (1) Bilirkişi (1) Bilirkişilerin (1) Bilirkişiye Başvuru (1) binek (1) Binek otomobilin alım ve satımında KDV oranı kaçtır ? (1) Bir Kişi İle Kurulabilecek (1) Bireysel Emeklilik (2) bireysel emeklilik sistemi (1) Bireysel Emeklilik Sistemine Yapılan Ödemeler (1) BİRLEŞME İŞLEMLERİNE İLİŞKİN ESASLAR TEBLİĞİNDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR TEBLİĞ (SERİ: I (1) Borca Batıklık (1) Borçlanma Bedelleri (1) Borçlunun bütün eşyaları haczedilemez (2) Borçlunun haline uygun evi haczedilemez (1) Borçluya üç formül (1) borsa (1) BOŞ SENET (1) Brüt ücret (1) BUGÜNKÜ YAZILAR (4292) bursluya (2) bülent deniz (1) Bütçe (2) büyükelçiliklerde tapu (1) büyükşehir (1) Cenaze Ödeneği (1) Cezaevi (1) CHP (1) Creditnote (1) Cumhuriyet tarihi rekoru (1) Çalınan malların gider niteliği (1) ÇALIŞAN İŞÇİLER (1) çalışanın (1) ÇALIŞANLARIN SOSYAL GÜVENLİĞİ (1) Çalışma hayatı (1) Çalışma ve Sosyal Güvenlik (2) Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Faruk Çelik (1) Çalıştırılması Zorunlu Olunan İşçiler (1) Çek (5) Çek hapis (1) Çek mağdurları (1) çek yasası (1) çekte (2) Çekte hapis (1) Çekte hapis kalkıyor (1) çevre temizlik vergisi (1) çeyiz parası (1) Çeyiz Yardımı (1) çıkacak (4) çıkış (1) Çiftçi (1) Çiftçiye (1) Çiftçiye 290 Milyon Liralık Destek (1) çifte (1) çocuk (1) daha az prim (1) Dahilde ve Hariçte İşleme Rejimleri ile Vergi Resim ve Harç İstisnası Uygulaması (1) Damga Vergisi (1) danışman (1) Dar Mükellefiyet (1) Dava açma ücretleri (1) Dayanıksız binayı mahkeme yıkacak (1) debitnote (1) defter (2) Defter Bilgi Girişi (1) defter Kapanış Tasdiği (1) Defter Onay (1) Defter Onay İşlemleri (1) Defter tasdi (1) Defter Tasdik Hadleri (1) Defter Tasdikinde Ek Süre (1) defter tutulma (1) Defter ve belgeleri depremde kaybolanlar (1) Değer Artış KazançI (1) Değer Artış Kazançlarının Vergilendirilmesi (1) değerleme oranı (1) Denetçi olabilme (1) Denetçilerin Atanması (1) Denetçinin seçilmesi (1) Denetim raporu (1) Denetim Yetkisi SMMM (1) Denetimin (1) deprem (3) Deprem bağışları (1) Deprem bağışlarının vergi matrahından (1) Deprem bölgesinde primi 1 gün bile yatana emeklilik (1) Deprem hattındaki illerde depreme (1) DEPREM MAĞDURUNA MAAŞ (1) Deprem sigortası (1) deprem vergisi (1) Deprem Yasası (1) Deprem Yasası Yıl Sonunda (1) Deprem'de vefat edenin 1 yıl hizmeti var ise (1) Depremde neler yapılmalı (1) Depreme bağışta (1) depreme dayanıksız (1) Depreme karşı risk taşıyan binalar (1) depremi (1) depremin son bilançosu (1) Depremin vergisi olur mu? (1) depremzede (3) Depremzede işçinin ücreti İş-Kur'dan (1) Depremzedelere Kredi Müjdesi (1) Depremzedelerin Sosyal Sigorta hakları (1) DERNEKLER (1) DERNEKLER YÖNETMELİ (1) Devlet bankaları kredi faiz (1) Devlet memuru (1) dilekçe (176) DİLEKÇE ÖRNEĞİ (2) DİLEKÇE ÖRNEĞİ Veri Sorgulama (1) DİLEKÇE ÖRNEKLERİ (11) DİLEKÇEYE (1) diyabet (2) DİYABETLİLERİN dikkat (1) Diyabette karbonhidrat rehberi (1) Dizi (1) Doğru beslenmek (1) Doğru beslenmek neden çok önemli (1) Doğum borçlanması (8) DOĞUM BORÇLANMASI (4) doğum borçlanmasına gerek yok (1) Doğum ücretsiz izni ve izinden dönüşte işe başlama hakkı (1) doğumdan önce SSK (1) DOKTOR (1) Dolaylı vergi (1) Dolaysız vergi (1) dönem sonu (6) DÖNEM SONU İŞLEMLERİ (7) dövizle asker (1) dövizli askerlik (3) DÖVİZLİ İŞLEMLER MONOGRAFİ Örneği (1) Dul aylığı (1) DUYURULAR (506) Düşük prim (1) düşük vergi (1) e devlet (1) E-Defter (1) e-Devlet (3) e-haciz (1) E-Vergi Levhası (1) ece üner (2) Ecrimisil (1) edefter (1) edefter.gov.tr (1) edevlet (1) EKONOMİ (574) Ekonomi Bakanı Zafer Çağlayan (1) ekonomik kriz (1) Ekrem Sarısu (2) ekspertiz (1) Elektronik Defter (1) Emekli (36) Emekli aylığı (2) Emekli aylıkları (1) Emekli aylıkları haczedilemez (2) Emekli dernekleri (2) Emekli esnafa iş kazası maaşı yoktur (1) emekli ikramiyesi (2) emekli intibak (4) Emekli Maaşları (1) emekli olanlar (1) Emekli olduktan (1) emekli olma yaşları (1) Emekli olmak (1) emekli olurum (50) Emekli Sandığı (4) Emekli Sandığı dökümü (1) EMEKLİ SSK (2) Emekliler (2) Emekliler maaş farkı (1) emeklilerE (1) Emeklilere ntibak (1) Emeklilere şok intibak zammı haberi (1) Emeklilerimiz (1) Emeklilerin İntibak (2) Emeklilerin maaşı (2) Emeklilerin maaşı artacak (1) Emeklilik (4) Emeklilik için 58 yaş (1) Emeklilik için; prim (1) Emeklilik için; prim ve yaşınız (1) Emeklilikte yaşa takılanlara iyi haber (1) Emeklinin alım gücü (2) Emeklinin intibakı (1) emeklinin maaşları (2) EMEKLİNİN YILLIK İZNİ (1) Emekliye (6) Emekliye 200 lira (1) emekliye İntibak (3) Emekliye müjde (1) Emekliye tazminat (1) Emekliye zam (1) Emekliye zam geliyor (1) Emekliye zam oranı belli oldu (1) emlak vergisi (4) Emlak Vergisi bildirimi (1) Emniyet (1) Emsal kira (1) EMZİRME ÖDENEĞİ (2) en ucuz telefonu (1) Enflasyon (4) Enflasyon Hesaplama (2) Enflasyon Sepeti (1) Enflasyon yılsonunda yüzde 9 (1) enflasyona (1) Engelli bakım maaşına konulan hacize mahkeme 'dur' dedi (1) Engelli Sigortalıların (1) Engelli ve hükümlü çalıştırma (1) Engellilere İş Müjdesi (1) erken emekli (2) Erken Emeklilik (1) Eski memurlar (2) Eski memurlar ikramiye (1) Esnaf Sicil Kaydı Bağ-Kur'lu (1) Esnek Zamanlı Çalışma (1) eş durumu nakli (1) Eşi (1) Eşi vefat (1) eşi vefat etmiş (1) Eşi vefat etmiş kadınlara nakit yardımı geliyor (1) EŞİT DAVRANMAMA TAZMİNATI (1) Eşit işe eşit ücret (1) eşit ücret (1) Et fiyatları (1) Etiketler: 292 nolu hakem heyeti kararı (1) Ev Alırken Fazla Harç Ödemeyin (1) ev hanımına (1) Evde haciz (1) Evlenme Ödeneği (1) evlilik (1) EVLİLİK NEDENİ İLE İŞTEN (1) EVSİZLERE DE BARINMA (1) faiz (1) faiz oranları (1) Faktoring İşlemlerinin Muhasebe Kaydı (1) faktoring şirketlerinde şüpheli alacak ve peşin iskonto uygulaması hakkındaki görüşünü açıkladı. (1) FARK ÜCRETİ (1) Faruk Çelik (4) FASON HİZMETLERDE KDV İADESİ (1) FASON TEKSTİL (1) FATURA (3) Fatura Düzenleme (1) Fatura Düzenleme Sınırları (1) Fatura Kullanımı (1) Faturada Ayrıca Teslim Adresine Yer Verilebilir mi? (1) FATURAYA SÜRESİNDE İTİRAZ (1) fazla çalışma (1) Fazla Çalışma Ücretinde (1) Fazla kilolar (1) Fazla mesai (1) Fazla mesai nasıl ispatlanacak (1) fesihte geçerli neden (1) Fiili Hizmet Zammı (1) Finanasal (1) Finanasal Kiralama (1) Finanasal Kiralama Muhasebe Kayıtları (1) Finansal kiralama (1) firariye (2) FİRMADA KULLANILAN OTOMOBİLİN KAZA YAPMASI SONUCU SERVİS ŞİRKETİ TARAFINDAN KESİLEN FATURANIN SİGORTA ŞİRKETİNE YANSITILMASI MUHASEBE KAYDI (1) FON İSİMLERİ (1) Foreks İşlemi (1) FRANSIZ ÜRÜNLERİ (1) Gayri Maddi Haklar (1) GAZETECİ VE GEMİ ÇALIŞANLARINI (1) GAZETECİLER NE ZAMAN EMEKLİ OLUR (1) Gazetecilerin emekliliği (1) Gece çalıştırırsak fazla çalışma (1) Geçici Beyan (1) Geçici iş göremezlik (2) Geçici iş göremezlik ödeneği (3) Geçici işçiler (1) Geçici işçiler 8 ay çalışacak (1) Geçici Vergi (1) Geçici Vergi Beyan ve Ödeme Sürelerini uzatma talebinde bulundu (1) Geçici Vergi Oranları (1) Geçici Vergiye Esas Kazancın Tespiti (2) gelir (222) Gelir testi (5) GELİR TESTİ NEDİR (1) Gelir Testi Süresi Uzatıldı (2) gelir testi uzatıldı (1) Gelir testi yaptırmayanlar (1) Gelir testine müracaat bildirimi (1) Gelir Uzman (1) Gelir ve Aylıklarda Zamanaşımı Sürelerinin Eski ve Yeni Kanunla Karşılaştırılması (1) Gelir ve Yaşam Koşulları Araştırması (1) gelir vergisi (3) Gelir Vergisi Genel Tebliği (Seri No: 280) (1) GELİR VERGİSİ ORANLARI (1) gelir.gov.tr (385) gelirler (4926) gelirler.com (190) gelirler.gov.tr (4455) gelirlergov (171) gemlik hakem heyeti (1) gemlik tüketici sorunları ilçe hakem heyeti (1) genek sağlık başvuru (1) Genel Sağlık Sigortalıs (1) Genel Sağlık Sigortası (2) GENEL SAĞLIK SİGORTASI (4) Genel tatil çalışması (1) Genelkurmay (1) Gerçek ücret üstünden prim (1) GEREKLİ BİLGİLER (6) Geriye Dönük Resen Mükellefiyet Tesisinin Doğurduğu Sonuçlar ve VUK nu Mükerrer 355. madde uygulaması (1) ggs (4) Gıda Tarım (1) GİB (3523) gib.gov.tr (31) gider pusulası (1) Girdi-çıktı SSK (1) Giriş Sınavı (1) Google (1) Google'dan Türkiye'ye bilgi ambargosu (1) Götürü Gider (1) grev (1) Grev yasakları (1) Grev yasakları azaltılıyor (1) GSS (10) GSS DİLEKÇE ÖRNEĞİ (1) gss Prim Tablosu (1) GSS Sağlık (1) GSS tescil bildirim (1) gss uzatıldı (1) Gurbetçi ev hanımı (1) GÜMRÜK GENEL TEBLİĞİ (TARİFE-SINIFLANDIRMA KARARLARI) (SERİ NO: 13) (1) gün (1) GÜNDEM (4907) GÜNLÜK ÜCRETLE (1) HABER (4601) habertürk tv (2) hacı (1) haciz (2) haczedilemez (1) Hafta Tatili Ücreti (1) HAFTALIK YAYIN (15) hak sahiplerine emekli maaşı bağlanacak (1) hakem heyeti kararları (1) hakkı (1) Hanımın adına iş yeri açılabilir (1) HASTA SEVK FORMU (1) hastane (1) Hastanelerinin (1) Hediye olarak verilen maç biletinin avantajı (1) Hem kocadan hem de anne-babadan aylık bağlanır mı (2) hem sağlık ocağına hem de özel polikliniğe giden (1) Her hastalığın başında stres var (1) hesap işletim ücreti iadesi (1) hesap işletim ücreti iadesinin kararı (1) hesap işletim ücretine itiraz (1) hesap işletim ücretleri (1) hesap işletim ücretleri iadesi (1) Hesap numaraları (1) hesapişletim ücretinin iadesi (1) hesaplama (1) hız sınırı (2) Hız tutkunlarına plakalı radar (1) hibe kredi (1) HİLELİ İFLAS ETMEK (1) Hizmet Dökümü (1) Hizmet grubu (1) Hizmet tespit davası (1) Hizmet tespit davasını kazananlar tazminat alır (1) http://www.blogger.com/ (100) hukuk (1) Irak (1) iade (2) İbraname (1) için (1) İhaleli İşlerde Kıdem (1) ihbar (1) İhbar İkramiyesi (1) İHBAR SÜRESİ İLE YILLIK ÜCRETLİ İZİN SÜRESİ İÇ İÇE GİREBİLİR Mİ (1) İhracat (2) İHRACATTA GVK (1) İhtirazi Kayıtla Beyan (1) İki işyerinden sigorta primi yatabilir (1) İkinci Bahar Evliliklerinde Düşük Dul Aylığı (1) ikinci derece usulsüzlük (1) İKRAMİYE ÖDEMESİNİN NİTELİĞİ (1) İkramiyenizi güncel (1) İktisap Tarihi (1) İlave Ücret (1) İleasing KDV (1) İlk Defa Sigortalı Olarak Çalışmaya Başlamadan Önce Malûliyeti Bulananların Emeklilikleri (1) İMKB (1) indirilebilir (1) indirim (1) İndirimli Orana (1) İndirimli Orana Tabi Satışlar (1) internet (1) internet sitesi (1) İNTERNET SİTESİ ZORUNLULUĞU (1) İnternet üzerinden verilecek aracılık hizmeti karşılığında elde edilen kazancın vergilendirilmes (1) İntibak (23) İNTİBAK 2013 (5) İntibak 2013'e kaldı (2) İNTİBAK 2013′E KALABİLİR (1) intibak düzenlemesi (2) İntibak Maaş (1) İntibak son hali (1) intibak yasası (11) İNTİBAK YASASI (1) İNTİBAK YASASI 2012'DE YASALAŞIYOR (2) İntibak Yasası herkesi kapsayacak (1) intibak zammı (3) intibak.EMEKLİLERİN MAAŞLARI (1) intibakı (2) İntibakta (2) İntibakta son nokta (1) İstanbul Tapu Kadastrolular Derneği Başkanı Metin Yeşil (1) isteğe bağl (1) İSTEĞE BAĞLI (1) isteğe bağlı sigorta (1) İstifa eden işçinin hakları (1) İSTİSNA TUTARLARI (1) İş göremezlik belgesi (2) İş göremezlik belgesi değişti (1) İş Kanunu Para Cezaları (1) iş kazası (1) İŞ KAZASI (1) iş koçu (1) İş Sözleşmeleri (1) İş sözleşmesi (2) İş sözleşmesinin feshinde savunma (1) İşçi (2) İŞÇİ 1 ay içinde dava açabilir (2) İŞÇİ ALACAK BELGESİ (1) işçi emekli (1) işçi izin hakları (1) işçi kaza (1) İŞÇİ VE ESNAFIN ÖLÜMÜNDE CENAZE ÖDENEĞİ VERİLME ESASLARI (1) İşçilerin bordro (1) İşçilerin hakları (1) İşçilerin İzinleri (2) İşçilerin İzinleri Hakkında Bilinmesi Gerekenler (1) İşçilerin yol parası (1) İşçilerin yol parası bordroda gösterilir (1) İŞÇİNİN BİRDEN FAZLA RAPOR (1) İŞÇİNİN ÇALIŞMA (1) İŞÇİNİN HAFTA TATİLİ (1) İŞÇİNİN HAFTA TATİLİNDE (1) İŞÇİNİN İŞVERENE ÇEKECEĞİ İHTAR ÖRNEĞİ (1) İşçinin sadakat borcu (1) işe devam eden mirasçıların yapacakları işlemler (1) İŞE İADE EDİLME (1) İŞKUR (6) İŞKUR kadın atılımı (1) İŞKUR' A KAYITLI OLMAK ŞART (1) İşlem denetçil (1) İşlem denetçileri hangi işleri yapacak (1) İşlem Denetçiliği (1) İşlem denetçisi (1) işletim ücreti iadesi (1) İşsizliği azaltmak (1) İşsizlik (2) İşsizlik Fonu (1) İşsizlik maaşı (4) İşsizlik maaşı 5 aya düşecek (1) İşsizlik maaşı 5 aya iniyor (1) İŞSİZLİK ÖDENEĞİ (6) İşsizlik ödeneği başvuruları (1) İşsizlik Sigortası (1) İŞSİZLİK SİGORTASI (1) İşsizlik yardımları (1) İşte kamudaki yeni maaşlar (1) İşte yerli otomobilin gerçek fiyatı (1) İşten Ayrıldığımda Ne Kadar Kıdem Tazminatı Alabilirim (1) İşten ayrıldıktan sonra 10+90 = 100 gün sağlık hizmetleri (1) İşten Ayrılırsam Emeklilik Şartlarım Değişir mi (1) İşveren (2) işveren fesih (1) işveren hapis (1) İşveren işçiden senet alabilir mi? (1) İşveren tazminatı vermezse (1) İŞVERENE TEMİNAT (1) işverenin de kazancı var (1) İşverenlerimizin Ücret (1) İşverenlerimizin Ücret ile İlgili Bilmesi Gerekenler (1) İşyerinde (1) İşyerinde 1 yılını dolduran (1) İTO (1) KABAHATLER KANUNU (1) Kabe (1) kaçak binaların (1) Kaçakçılık suçu (1) Kademeli Geçiş (1) Kademeli Geçiş için (1) Kadın ve erkeğin emekli olma yaşları farklı (2) KADINLARIN DOĞUM İZNİ (1) Kalp sağlığı (1) Kamu (3) KAMU ÇALIŞANI (1) Kamu Çalışanları (1) Kamu Çalışanları Ücret (1) Kamu Eşit Ücret (1) Kamu Hizmetii (1) Kamuda eşit işe eşit ücret geldi (1) kamuda maaş (1) kanun (877) kapanış muhasebe kayıtları (6) Kapıcı Çalışma süresinin toplamı (1) Kapıcı haftada kaç gün çalışmak zorunda (1) kâr dağıtımı (1) Kariyer meslek dönemi başlıyor (1) karşılıklı edimler (1) Karşılıksız çek (1) KARŞILIKSIZ ÇEK (1) KARŞILIKSIZ çek düzenlemede hapis (1) KARŞILIKSIZ ÇEK SUÇ OLMAKTAN ÇIKARILIYOR (1) Karşılıksız çekte (1) Kart aidatı (1) kartı (1) KASIM MALİ TAKVİMİ (2) Katılım Payı (2) Katma Değer Vergisi Oranları (1) Katsayı (2) Katsayı uygulaması (2) Katsayı uygulaması kalktı (2) kayıt (3331) Kayıt dışı (1) KDV (22) KDV indirimi (1) kdv oranları (1) KDV TEVKİFATI (1) Kenar (1) Kendi adınıza kayıtlı iş yerinde (1) kendisine yöneltilen soruların cevaplarını internetten de yayınlayabilecek (1) KENTSEL DÖNÜŞÜM PROJESİ (1) KEY (1) Kıdem (4) kıdem tazminatı (15) Kıdem Tazminatı 2012 (1) Kıdem Tazminatı dikekçe (1) Kıdem Tazminatı Fonu (5) KIDEM TAZMİNATI FONU (2) Kıdem Tazminatı Fonu 1 Ocak 2012 (1) KIDEM TAZMİNATI ÖDENMESİ (1) Kıdem tazminatı taslağı (1) Kıdem ve ihbar tazminatı (1) kız çocuklarına (1) Kız Çocuklarına GSS (1) Kız Çocuklarına GSS Zorunlu mu (1) Kimler denetçi olabilir (1) Kimler yeşil kart alabilecek (2) Kimlere intibak zammı var (1) Kimlik hırsızlığı (1) Kimlik hırsızlığı Türk halkının korkulu rüyası (1) kira (1) Kira Geliri (2) Kiralama Muhasebe (1) Kiralama Muhasebe Kayıtları (1) kiraya verenler (1) KİŞİSEL EŞYALAR (1) Klip ve Reklam Filmlerinde Çalışan Oyuncu ve Set İşçilerinin Sosyal Güvenliği (1) Know-how (1) KOBİ TFRS (1) kobilere-250-bin-tl-geri-odemesiz-destek (1) Komisyondan (1) KONFEKSİYON HİZMETLERİNDE KDV (1) Konsinye Satışlar (1) KONUT KİRA GEELİRLERİ İSTİSNA TUTARLARI (1) Konut ve taşıt faizleri (1) Kooperatif (1) KPSS (1) KPSS sonuçları (1) KPSS sonuçları açıklandı (1) KRAMİYEDE YENİ DÜZENLEME (1) Kredi (5) Kredi başvuruları (1) Kredi başvuruları yükselişte (1) kredi faiz (1) Kredi kartı (3) Kredi kartı tarihe karışacak (1) Kredi kartları (2) Kredi Müjdesi (1) kredisi (1) kritik süre 15 yıl ve 3.600 (1) kumbara (1) KURBAN BAYRAMINDA ÇALIŞANLARIN MAAŞLARI (1) Kuruluş ve örgütlenme gideri (1) Kurumlar Vergisinden Müstesna Kazançlarda Kur Farkları ve Vade Farklarının Durumu (1) Küçük esnaf (1) Leasing (1) leasingde (1) leasingde KDV (1) limit (2) limited şirket sözleşme (1) Limited şirkette fesih (1) lisans (1) liste (1) lkesi (1) Lütfi Köksal (1) MAAŞ (1) MAAŞINA HACİZ (1) maaşlar silbaştan (1) maç bileti (1) maç biletinin avantajı (1) Maden işçisinin emekliliği (2) MADENDE EMEKLİLİK KOŞULLARI (1) MADENDE EMEKLİLİK TABLOSU (1) MAHKEME KARARLARI (229) Mal bildirimi (1) mal sahibi (1) Mali Tablolar (1) MALİ TAKVİM (3) MALİYE (4711) Maliye Bakanlığı (2) Maliyet bedeli nedir? (1) Malul (1) malul olanların emekliliği (1) Malulen emekli olmanın şartları (1) Maluliyet derecesi (1) Malullük aylığı (1) Mavi Kart Nedir (1) MEB’deki memur (1) Mehmet Şimşek (1) memur (21) Memur emeklisi (1) Memur Emeklisi Avukat (1) MEMUR MAAŞ HESABI (1) Memur Maaş Zammı (1) memur maaşı (1) MEMUR MAAŞI (5) Memur olmak zorlaşıyor (1) Memur ve emeklinin gözü bu yasada (1) Memur ve Emekliye İyi Haber (1) Memur ve emekliye zam (1) Memur ve memur emeklilerine yüksek zammın yolunu açacak (1) memur zam (1) Memur zamlı (1) Memur zamlı maaşı (1) memur zammı (1) Memur-Sen (1) Memura (2) memura zam (1) Memura zamlı maaş (1) Memuriyette 53 yaşı (1) Memuriyetten istifa (1) MEMURLAR (3) Memurlar grev (1) Memurlar greve katılabilir mi? (1) MEMURLARA (1) Memurlara emekli (1) MEMURLARA GREV HAKKI (2) Memurlara rotasyon (2) Memurlara Şark Hizmeti Geliyor (1) Memurların mesai saatleri değişiyor (1) Memurların taban aylığı (1) Memurların ticaret (1) Memurların Yenilenen Hastalık Raporu (1) Memurun (2) Memurun 2012 maaş zammı belli oldu (1) Memurun Dul (1) Memurun Dul ve Yetim (1) Memurun Dul ve Yetimlerin (1) Memurun Dul ve Yetimlerinin 5434 Sayılı Kanun’a Göre Aylığa Hak Kazanma Koşulları (1) memurun ikramiye (1) Merkez Bankası (2) MESLEK EŞYALARI haczedilemez (1) Meslek Hastalığı (1) Mevsimlik iş (2) Mevsimlik iş sözleşmesinde kıdem tazminatı (1) Mevsimlik işçi (1) miili (1) milli (1) milli piyango çekilişi sonuçları (2) milli piyango sıralı tam liste 2012 (2) Milli Savunma Bakanı (1) millipiyango.gov.tr (1) Montaj ve Taşımacılık Faaliyetlerinde Götürü Gider Uygulaması (1) Motorlu Taşıtlar Vergisi (1) MTV (1) Muayene (1) Muayene Katılım Payı (1) muhaebe (54) MUHASEBE (5423) muhasebe kayıtları (162) MUHASEBE KAYITLARI (41) Muhasebe Standartları (1) muhasebe uygulaması (1) Muhasebe ve Denetim Standartları Kurulu (1) MUHASEBECI DEFTER (1) MUHASEBECI DEFTER BILGI (1) MUHASEBECI DEFTER BILGI GIRISI UYGULAMASI KULLANIM KILAVUZU (1) muhasebeci (3331) Mustafa Kemal Atatürk (1) Mustafa Kemal Atatürk Son fotoğrafları (1) MUTFAK EŞYALARI haczedilemez (1) Mükellef (1) mükellefin hakları (1) Mükellefler (1) müstahsil (1) Müşteri Bildirim Formu (1) Müşteri Devir Teslim Formu (1) ne işe yarar (1) Nihai Tüketiciye Satılan Malın Geri (1) NO: 44) (1) noter (2) NOTER DEFTER (1) Noterler MUHASEBE (1) Noterlerin SGDP (1) Nüfus cüzdanı (1) Nüsha (1) Obeze (2) OBEZİTE (2) Okul aile birliklerine yapılan bağışın indirim konusu olamayacağı hk. (1) Onarma (1) otomobil (1) Otomotiv Sanayii Derneği (1) Ödediği KDV (1) ÖDEME (2) Ödeme 4 taksit (1) Ödeme nasıl yapılacak (1) Ödenecek (1) ödenir (1) öğretmen (2) öğretmen adayı (2) ÖĞRETMENLER (1) ölüm (1) ölüm maaşı (1) ÖLÜM SİGORTASI (1) ön lisans (1) ÖNEMLİ (66) Önemli Ölçüde Daha Az Çalışma Koşulları (1) örneklerle maaş hesabı (1) örtülü kazanç (1) ÖSYM (1) ÖTV (1) Özel denetçi (1) özel esaslar (1) ÖZEL HASTANE (1) Özel Hastaneler (1) Özel SMMM (1) Özel SMMM Sınav (1) Özel SMMM Sınav Programı (1) Özelge (1423) Özelge nedir (1) ÖZELGELER (156) Özgeçmiş (1) Özürlü Teşvik (1) Para (1) Para arttıkça kumbaradaki para çoğalır mı (1) Para kazanmanın yolu (1) parası (1) parası olmayanlar için (1) PARÇA BAŞI ÜCRETTE FAZLA ÇALIŞMA TESPİTİ (1) park yasağı (2) PART-TİME (1) PART-TİME İŞ SÖZLEŞMESİ (1) PARTTİME iş sözleşmesi (1) Pasaport (1) piyango (1) polis alınacak (1) Pratik Bilgiler (1) Prim (5) Prim alacakları (1) Prim borcu (1) Prim borcuna 1 yıl erteleme (1) Prim gün sayısı (1) PRİM KESİLECEK KAZANÇLAR (1) PRİME ESAS (1) Prof. Abuzer Kendigelen (1) Prof. Dr Erdoğan Moroğlu (1) Prof. Dr. Şükrü Kızılot (1) Prof. Dr. Ünal Tekinalp (1) PROMOSYON (2) rapo (1) rapor (1) Rapor dereceniz (1) Reklam pano (1) RESMİ GAZETE (130) Resmi işlemler sırasında vatandaştan talep edilen 76 belge artık tarih oldu (1) sağlık (3) Sağlık Bakanlığı (2) Sağlık Bakanlığını (1) Sağlık Bakanlığını Yeniden Yapılandırdık (2) sağlık hizmeti (2) sağlık hizmetleri (1) SAĞLIK PERSONELİ ALINACAK (1) Sağlık prim borcu (1) Sağlık Provizyon ve Aktivasyon Sistemi (1) sağlık sigortası (4) sağlık yardımı (2) sağlıklı (1) SAHTE BELGE DÜZENLEME (1) SAHTE fatura DÜZENLEME (1) Sakatlığı nedeniyle vergi indiriminden yararlananların emekliliğe hak kazanma şartları (1) Sakatlık indirimi (1) Sanayi Bakanı (1) Sebepsiz İŞTEN atılan (2) sendika (2) Sendikalar (1) sendikaya üyelik (1) SENDİKAYA ÜYELİK GEREKMİYOR (1) serbest meslek (1) Sermaye Kaybı (1) SERMAYE KOYMA BORCU (1) Sermaye Piyasası Kurulu (1) SERMAYE ŞİRKETLERİ (1) Sevk (2) Sevk doktor (1) Sevk zinciri (1) Sevki olmayan doktora gidemeyecek (2) seyahat edenlerin gümrük hakları (1) sgdp (2) SGK (5684) SGK gurbetçi (1) SGK HABER (3291) Sgk Hizmet (2) Sgk Hizmet Dökümü (2) SGK hizmetleri (1) SGK MAKALE (420) SGK para cezaları (1) SGK Primleri (1) sgk SMS HİZMETLERİ (1) sgk sorgulama (1) sgk soru ve cevap (1) SGK Taksitlendirmelerinin ödeme süresi uzatılmıştır (1) SGK Teşvik Düzenlemeleri (2) SGK’ya gönderilme süresi (1) SINIF DEĞİŞTİRME (1) Sigara (3) Sigara BIRAKMAK İÇİN (1) Sigaraya vergi (1) Sigarayı bırakırsam kilo alır mıyım (1) SİGARAYI BIRAKMANIN (1) sigorta (2) Sigorta başlangıcı (1) Sigorta başlangıç tarihinde rahatsızlığı olan malulen emekli olamıyor (1) Sigorta nedir (1) Sigorta Prim Desteği (1) sigorta primi (1) Sigortalı (3) Sigortalı çalışma (1) sigortalılık (1) sigortalılık başlangıcı (1) Sigortalının evlenen (1) Sigortasız çalışan (1) SİGORTASIZ ÇALIŞTIRILAN İŞÇİLERİN HAKLARI VE YAPILMASI GEREKENLER (1) Sigortasız işçi (1) Sigortasız işçi kaza geçirirse (1) Sinema (1) sirali (1) sirkete (1) Siyasi Parti Muhasebesi (1) smmm (3331) SMMM Defter Bilgi Girişi (1) SMMM'ler Defter Tasdik Şifrenizi Aldınız mı? (2) SMS HİZMETLERİ (1) SONUÇLARI GÖRMEK İÇİN TIKLAYIN (1) SORU CEVAP (15) Sosyal Güvelik (1) SOSYAL GÜVENLİK (3335) SOSYAL GÜVENLİK DESTEK (1) Sosyal Güvenlik Kurumu (33) Sosyal Sigortalar (2) söylüyor (1) Sözleşme (1) Sözleşmeli öğretmenlere tanınan yeni özlük hakları (1) sözleşmenin konusu (1) SPAS (1) spas sorgulama (1) spk (1) SSK (4868) SSK emekli (1) SSK prim ödemeniz fiili hizmet sürenizle birleşir (1) SSK Sorgulama (1) SSK şartlarından emeklilik tablosu (1) SSK'da 50 yaşı doldurmanız gerek (1) SSK’dan emekli olmak (1) SSK’lı çalışanlar (1) SSK’lı normal işe girmeden evvel kaza geçirenler malülen emekli olamazlar (1) SSK’ya geçerseniz (1) Staj başlangıcı (1) STAJYER MESLEK LİSESİ ÖĞRENCİLERİ (1) stres (1) Suret (1) Sürekli bakım (1) Sürekli Görevle Yurt Dışında Bulunan Memurlara (1) Sürekli iş göremezlik (1) Süresi Dolan Şirketin Faal Olduğuna İlişkin SMMM Raporu (1) Süresi Uzatıldı (2) Şehir değiştiren tazminat alamaz (1) ŞEKER HASTALARI (1) Şirket aktifinde iki yıldan (1) Şirket ortakları (1) şirketler (1) Şişmanlık (1) ŞİŞMANLIK (2) Şubelerin Vergi Levhası (1) ŞÜKRÜ KIZILOT (3) T.C. taşınmaz numarası (1) taban aylığı (1) Taksi (2) Taksiciler (2) Taksiciler sigorta (2) talep ve taahhüt formu (1) tam (2) tapu (3) Tapu Sicili Tüzüğü (1) Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü (1) Tapu ve Kadastro İşlemlerinden Alınacak Harçlar (1) TAPU YASASI (1) Tapunuz kaybolursa (2) tarafları bağlayıcı nitelik. (1) Tarhiyat Öncesi (1) Tarhiyat Öncesi Uzlaşma (1) tarife (1) tarifesi (1) Tarihi Eser Niteliğindeki Özel Binaların Yıkılarak Yeniden İnşaasında Asgari İşçilik Uygulaması (1) Tarla (1) Tasarısı İmzaya (1) tasarruf (1) tasarruflu beyaz eşya (1) TAŞERON (2) TAŞERON İŞÇİLERİ (2) TAŞERONLARIN DEĞİŞMESİ (1) tatil günün çakışma (1) Tavan Oranları (1) Tayyip Erdoğan (1) tazminat (2) tazminatı (2) TBMM (1) TCDD (1) TEBLİĞ (548) TEBLİĞ 281 (1) Tedavi İçin Yurtdışına Gönderilme (1) Telefon (1) telefon dinleme (1) Telefon görüşme (1) Telekom (2) tepliğ (4192) tersini (1) teşvik (1) Tevkifat (1) TEVKİFAT (muhasebe kayıtları (1) Tevkifat Uygulaması (1) Tıpta Uzmanlık Eğitimi Giriş Sınavı (1) Ticaret Kanunu (1) Ticaret Unvanı için Dava Şartları (1) Ticari (1) Ticari Defterlerin Açılış ve Kapanış Tasdikleri (1) Ticari işletme ve tacir tanımı (1) TOKİ (1) TOKİ İndirim (1) TOKİ'den İndirim Kampanyası (1) TOKLUK ŞEKERİ (1) TOPLU İŞ İLİŞKİ (1) toplu ödeme (4) Toplum Yararına Çalışma Programı (1) Trafik (1) Trafik cezaları (1) Trafik cezaları artıyor (2) trafik cezası (2) Trafikte (1) Trafikte Uyuşturucu Testi Geliyor (1) TTK (4396) turkiye (3) TUS (1) tutulabilecek defterler (1) TÜFE (3) TÜİK (1) TÜİK.Enflasyon (1) tüketici kredisi (1) tüm emeklileri (1) Tüm yönleriyle emeklilik (2) Türev ürünler (1) Türev ürünlere vergi (1) Türk Telekom (2) türk ticaret kanunu (2) Türkiye genelinde hasarlı (1) Türkiye İstatistik Kurumu (2) türkiye iş kurumu (1) Türkiye Muhasebe Standartları (1) TÜRMOB (1) Ucuz cep (1) Ucuz cep sahtecilere kaldı (1) UFRS (24) Ulaştırma Bakanlığı (1) Ulu önder (1) Ulu önder Atatürk (1) Ulu önder Atatürk yarın anılacak (1) Ulusal bayram (1) ULUSAL BAYRAM VE GENEL TATİL ÇALIŞMALARI (1) ULUSAL BAYRAM VE GENEL TATİL GÜNLERİNDE İŞ KAZASINA UĞRAYAN ÇALIŞANIN BİLDİRİMİ NE ZAMAN YAPILACAKTIR? (1) Uluslararası Karayolu Taşımacılığında KDV İadesi (1) UMSK (1) Uzaktan çalışma (1) Uzlaşma talebi (1) Uzlaşma talep süresi (1) ücret (2) ücret dışı gelirler (2) Ücret Garanti Fonu (1) Ücret Gelirleri (2) Ücret haczi (1) Ücret haczi uygulaması (1) Ücret ile İlgili Bilmesi Gerekenler (1) Ücret oyunu (1) Ücretlerin Vergilendirilmesi (1) ÜFE (1) ülke (1) Vakıf Üniversite (1) VAN (1) Van depremini (1) Varlık kiralama şirketleri nedir (2) Varlık kiralama şirketlerine vergi avantajı (1) varmıdır (1) VEDAT İLKİ (1) Veraset Belgesi (1) vergi (1804) Vergi Artış (1) vergi daireleri (1) vergi geliri (1) VERGİ İNCELEMELERİ (1) VERGİ İNCELEMELERİNDE UYULACAK USUL VE ESASLAR HAKKINDA YÖNETMELİK (1) Vergi incelemesi (1) Vergi incelemesi yapılırken mükellefin hakları (1) Vergi Mükellefleri (1) vergi oranı (1) vergi oranları (1) Vergi Tarifesi (1) Vergi Usul Kanunu yeniden yazılıyor (1) Vergi ve harçlar (1) VERGİDEN İSTİSNA YEMEK BEDELİ (1) Vergileme (1) Verileri Nelerdir (2) vize süresi (1) vuk (4633) VUK 410 (1) Web Sitesi (1) www.edefter.gov.tr (3) www.sgk.gov.tr (2) X RESMİ GAZETEDE BUGÜN (28) Ya Değişmeniz Gerekiyorsa? (1) Yabancı çalışanlar (1) Yabancı Dildeki Belgeler (1) Yabancı GSS (1) yabancı hekim (2) Yabancı Sermayeli Şirket Kurulumu İzne Tabi Midir? (1) YABANCI UYRUKLULARIN SİGORTALILIK İŞLEMLERİ (1) Yabancıların çalışma izin kriterleri (1) YABANCILARIN ÇALIŞMA İZNİ İÇİN GEREKLİ BELGELER (1) Yapı Denetim (1) Yapı denetimi hizmet sözleşmeleri (1) yapı kredi bankası hesap işletim ücreti (1) yapı kredi bankası işletim ücretinin iadesi (1) yapı kredi hesap işletim ücreti (1) YAPI MALZEMELERİ YÖNETMELİĞİ (1) yapılan askerlik (1) Yapılmasına Dair Karar (1) yardıma muhtaç kadınlara (1) Yasal Defterler (2) Yasal olarak tutulması zorunlu olan defterler (1) yaş (2) yaş sınırı (2) yaş sınırı düşüyor (1) Yaşı Bekleyenler (1) YAŞLI (1) YAŞLILARA SİGORTA (2) Yaşlılıkta D vitamini (1) Yaşlıya (1) Yaşlıya sigortalı bakım (2) yaştan emeklilik (2) yatırım çocukluk (1) YAZILAR (443) yedek akçeler (1) Yenı Türk Ticaret Kanunu'na hızlı bir bakış (2) Yeni Borçlar Kanunu (1) Yeni Borçlar Kanunu'nda olumlu ve olumsuz yönleriyle (1) yeni memur maaşı (1) yeni polis (1) Yeni Sayıştay Kanunu Neleri Beraberinde Getirdi (1) Yeni sisteme göre örneklerle maaş hesabı (1) YENİ T.T.K. GÖRE A.Ş. GENEL KURUL TOPLANTILARINDA TOPLANTI VE KARAR NİSAPLARI (1) yeni ticaret kanunu (2) YENİ TTK (3186) Yeni TTK'da Şirketler Kendi Hisselerini Edinebilecek (2) Yeni TTK'da Tek Ortaklı Şirket (1) Yeni TTK'da Uluslararası Muhasebe Standartları (1) Yeni TTK'nin yürürlük tarihi ertelenmesin (1) Yeni TTK’da anonim şirket kuruluşu (1) Yeni Türk Ticaret Kanunu (10) YENİ TÜRK TİCARET KANUNUNA GÖRE MALİ MÜŞAVİRLİK RUHSATINA (1) Yeni Türk Ticaret Kanununda Bilinmesi Gereken (1) YENİ TÜRK TİCARET KANUNUNDA LİMİTED ŞİRKETLER (1) YENİ TÜRK TİCARET KANUNUNDA SÜRELER (1) YENİ TÜRK TİCARET KANUNUNU (1) Yeniçarşım (1) Yeniçarşım.com (1) Yerleştirme Sonuçları Açıklanmıştır (1) YERLİ OTOMOBİL (1) yeşil (2) Yeşil kart (14) Yeşil kart kalkmıyor (2) YEŞİL KARTIN DEVİR İŞLEMLERİ (1) yeşil kartl (1) Yetim aylığı (1) YGS başvuruları (1) YGS'ye başvurular (1) Yılbaşına kalmadan bedelli (1) Yılbaşından itibaren Yeşil Kart sistemi kalkıyor (1) Yıllar İtibari İle Asgari Ücretler (2) Yıllara Yaygın İnşaat Ve Onarım İşleri (2) Yıllarında Çalıştığı İçin Aylıkları Kesilen Gurbetçi Emeklilere Müjde (1) yıllık kira (1) Yine Kanun Tasarısında Denetçi olamayacaklar (1) Yoksula sınıfına göre yardım (1) yonetim-kurulunun (1) youtube (100) YÖK (1) Yurt dışı (4) yurt dışı Borçlanm (1) Yurt dışı borçlanması (1) Yurt dışı borçlanması bir aylığı 267.84 (1) YURT DIŞINA GÖTÜRÜLEN TÜRK İŞÇİLERİ (1) Yurt dışında çalışma (1) Yurt Dışında İnşaat (1) Yurtdışı (1) Yurtdışı borçlanması (2) Yurtdışı borçlanmasında emekli aylığı (1) Yurtdışı borçlanmasının şartları (1) Yurtdışı Seyahati Dönüşü (1) YURTDIŞINDA (1) Yurtdışında yerleşik firmalar (1) YURTDIŞINDAN OLAN ALACAKLAR (1) Yüksek Öğretim (1) yüksek tansiyon (1) Yüksek Vergi (1) zam (3) Zamlar 15 Ocak’a yetişecek (1) Zamlı maaş (2) Zamlı maaşla (1) zamlı maaşlarının 15 Ocak (1) Zayıflamak (1) zirai ve sınai faaliyette bulunan mükelleflerin ölümü halinde (1) Zorunlu Deprem Sigortası (1) Zorunlu Sağlık (2) Zorunlu sigorta (1)